Mojej matce – pierwszej osobie,

która nauczyła mnie,

czym jest miłość do jedzenia

Nie ma bardziej szczerej miłości niż miłość do jedzenia

— GEORGE BERNARD SHAW

Jedzenie bez miłości jest jak życie bez miłości

— ROGER DUFAU

Wstęp

Gdy byłem mały, z zachwytem obserwowałem, jak moja matka gotowała. Nawet gdy wkroczyłem w dorosłość i wyprowadziłem się z domu, twierdziłem, że robiła najlepsze lasagne na świecie, a jej sałatka taco nie miała sobie równych. W czasie studiów na Uniwersytecie Loyola zajadałem się chicagowską pizzą i innymi lokalnymi przysmakami, ale nic nie emanowało taką energią, jaką wyczuwałem wokół rodzinnego stołu – zwłaszcza gdy mama wyjmowała parujące naczynie żaroodporne z piekarnika, a ja wiedziałem, jaka poezja kryje się pod aluminiową folią. Stopione sery i inne „dekadenckie” składniki może i nie były najzdrowszym jedzeniem, ale nic nie da się porównać z wpływem, który te posiłki miały na moją duszę... i mają aż po dziś dzień. W moim mniemaniu nie istniała żadna godna konkurencja: kuchnia mamy była najlepsza.

Rozmyślałem o tym i znalazłem jeszcze jedno wytłumaczenie swoich odczuć. Choć kuchnia mamy odcisnęła na mnie niezatarte piętno, jestem pewien, że istniały lepsze kucharki od niej. Jednak w naszej kuchni było coś, z czym nikt inny nie miał szans konkurować, nawet najzdolniejsza kucharka świata. Mama bezgranicznie kochała całą rodzinę, a jej miłość ogarniała każdą potrawę niczym delikatny zapach, który zmienia atmosferę w całym pomieszczeniu. Czuliśmy tę miłość; przenikała nasze ciała z taką siłą, że nie miało dla nas znaczenia to, czyje lasagne były tak naprawdę smaczniejsze. Po raz pierwszy zdałem sobie sprawę z tego, że miłość ma moc przemiany jedzenia. Wspaniałe danie zależy zarówno od przygotowującej je osoby, jak i od samego przepisu.

Obecnie tę sztukę uprawia moja dwudziestopięcioletnia córka Angela. Raz na jakiś czas zjawia się na progu mojego domu w Portland z talerzem w ręku. Nie mija chwila, a zawartość talerza zostaje pochłonięta. Angela odziedziczyła po babci zbiór przepisów i właśnie te dania zazwyczaj mi przywozi – pewnie dlatego, że wie, jak je uwielbiam. Albo zdaje sobie sprawę z tego, że jej tato nie ma za grosz talentu kulinarnego.

Gdybym miał obliczyć, ile wydaję rocznie na posiłki w restauracjach, suma ta przyprawiłaby mnie o zawrót głowy. Zatem widok uśmiechniętej Angeli na ganku z daniem prosto z piekarnika jest zawsze miłą niespodzianką. I znowu kluczem jest miłość – czuję ją w każdym kęsie.

Może jakaś cząstka mnie nie chce nauczyć się gotować, ponieważ boi się, że oznaczałoby to koniec kulinarnych dostaw od mojej córki. A może jest ważniejszy powód, który dopiero zaczynam odkrywać... Jakiś głębszy sens, którego szukam i którym chcę się z wami podzielić.

Nasze życia są pełne zbiegów okoliczności – przelotnych spotkań i drobnych wydarzeń, które mogą nas zmienić. Ale te chwile są często niezauważane albo lekceważone. Jesteśmy zbyt zajęci, zbyt zabiegani (a może po prostu zbyt przerażeni tym, czego moglibyśmy się o sobie dowiedzieć), aby waga takich chwil dotarła do nas w pełni. Ale gdy czasem zwalniamy (albo zostajemy do tego zmuszeni), w końcu zaczynamy dostrzegać, że roztaczają się przed nami szerokie perspektywy i możemy zdobyć niebywałą wiedzę.

Mówię o otwarciu się i chwytaniu chwili, ale nie różnię się od większości ludzi. Moje olśnienie, moje przelotne spotkanie z przeznaczeniem przytrafiło mi się tak nagle, że nie dało się tego nie zauważyć...

Ta książka opowiada o tamtej pamiętnej chwili oraz o jej skutkach. Taki moment ma na jakimś etapie życia każdy z nas: ruletka się kręci, twój numer nie wypada i zdajesz sobie sprawę, że czas spłacić dług, który od lat odwlekasz. Jeśli mamy szczęście, temu okropnemu doświadczeniu towarzyszy obecność kogoś, kto pomoże nam spojrzeć na nie z innego punktu widzenia – tak jak Clarence w To wspaniałe życie, anioł, który pomógł George’owi Baileyowi (granemu przez Jimmy’ego Stewarta) dostrzec, że mimo porażek jego życie było niezwykłe, a nawet niezastąpione. Rzecz w tym, że aniołowie rzadko oznajmiają swoją obecność. Oni zazwyczaj nie wiedzą, że ogrywają rolę aniołów.

Może ty byłeś dla kogoś aniołem – dla przyjaciela znajdującego się nad przepaścią, potrzebującego mądrości, którą tylko ty mogłeś się podzielić. Może powiedziałeś coś, co tobie wydało się mało ważne, ale twoje słowa przeniknęły do serca rozmówcy i zmieniły jego życie. Kto wie? Aniołowie objawiają się na wiele sposobów i na tym polega ich piękno. Właśnie ich nierozpoznawalność sprawia, że są tacy skuteczni.

W trakcie pisania tej opowieści nauczyłem się także ważnych lekcji – tych, które mi początkowo umknęły i musiały dojrzewać we mnie przez kolejne dni i tygodnie. Wydawało mi się, że pewna lekcja była kluczowa, ale wtedy dostrzegłem inne – i intuicyjnie wiedziałem, że nie były przeznaczone jedynie dla mnie.

Prawdopodobnie będziesz w stanie odnaleźć siebie w tej książce – każdy z nas przeszedł te ścieżki i samotne drogi... Dowodzą tego odciski na naszych stopach. Jestem jednak pewien, że dzięki tej wędrówce stałem się lepszym człowiekiem. Choć niektóre lekcje boleśnie wryły się w moją duszę i zostaną ze mną na zawsze niczym wypalone piętno, to bez względu na to, co się wydarzy, mogę spojrzeć na nie i powiedzieć: „Dziękuję wam, przeklęte rany... Dziękuję za wspomnienia”.

Roger Dufau, szef kuchni i mistyk

Historia, którą za chwilę przeczytasz, jest prawdziwa. Zmieniłem imiona kilku osób, aby chronić ich prywatność, ale Roger, którego dobrze poznasz, jest w stu procentach autentyczny. Wiele naszych rozmów zawartych w tej opowieści zostało najpierw nagranych, dzięki czemu mogłem zaprezentować jego filozofię tak precyzyjne, jak to tylko możliwe. Pozostałe zostały minimalnie zmodyfikowane na potrzeby narracji. Ogólnie rzecz biorąc, ta historia przedstawia prawdę, zwłaszcza o tym, przez co przeszedłem, aby dotrzeć do mety. Teraz gdy na niej jestem, pragnę się tą prawdą podzielić. Sądzę, że to jedna z najważniejszych lekcji, których możemy się nauczyć.

Zatem usiądź wygodnie z kieliszkiem dobrego wina i francuskim serem. Wprawią cię w odpowiedni nastrój.

ROZDZIAŁ 1. Porzucony

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ 2. Twoje życie musi zostać zmiażdżone

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ 3. Krwawiące serce

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ 4. Kolejna szansa

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ 5. Intensywność z jaką żyjesz

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ 6. Siostro, przebacz

Dostępne w wersji pełnej

Siostro, przebacz

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ 7. Łyk wina

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ 8. Powrót do domu

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ 9. Alicja w Krainie Czarów

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ 10. Sedno sprawy

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ 11. Amerykanin w Paryżu

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ 12. Alain Wspaniały

Dostępne w wersji pełnej

ROZDZIAŁ 13. Nadchodzi światło

Dostępne w wersji pełnej

Posłowie

Dostępne w wersji pełnej

O autorze

Dostępne w wersji pełnej

TYTUŁ ORYGINAŁU:

Love, God, and the Art of French Cooking

Redakcja: Renata Arkuszewska

Korekta: Dominika Dudarew

Projekt okładki: Krzysztof Kibart, designpartners.pl

LOVE, GOD, AND THE ART OF FRENCH COOKING

Copyright © 2011 by James F. Twyman

Originally published in 2011 by Hay House Inc. USA

Słuchaj Radia Hay House na www.hayhouseradio.com

Copyright © for Polish edition by ILLUMINATIO Łukasz Kierus 2013

Wszelkie prawa do polskiego przekładu i publikacji zastrzeżone. Powielanie i rozpowszechnianie z wykorzystaniem jakiejkolwiek techniki całości bądź fragmentów niniejszego dzieła bez uprzedniego uzyskania pisemnej zgody posiadacza tych praw jest zabronione.

Wydanie elektroniczne

Białystok 2013

ISBN: 978-83-62476-79-4

Bądź na bieżąco i śledź nasze wydawnictwo na Facebooku:

www.facebook.com/illuminatiopl

www.illuminatio.pl

Wydawnictwo ILLUMINATIO Łukasz Kierus

E-mail: wydawnictwo@illuminatio.pl

Dział handlowy: zamowienia@illuminatio.pl

Pełna oferta wydawnictwa jest dostępna na stronie www.illuminatio.pl

Plik opracował i przygotował Woblink

woblink.com