Spis treści

1. Wolność

1. Prolog

2. Rozdział pierwszy

3. Rozdział drugi

4. Rozdział trzeci

Tytuł oryginału: Chronicles of the One. The Rise of Magicks

Copyright © 2019 by Nora Roberts
Copyright for the Polish Edition © 2020 Wydawnictwo Edipresse Sp. z o.o.
Copyright for the Translation © 2020 Magdalena Rabsztyn-Anioł

Wydawnictwo Edipresse Sp. z o.o.
ul. Wiejska 19
00-480 Warszawa

Dyrektor Zarządzająca Segmentem Książek: Iga Rembiszewska
Senior Project Manager: Natalia Gowin
Produkcja: Klaudia Lis
Marketing i promocja: Renata Bogiel-Mikołajczyk
Digital i projekty specjalne: Tatiana Drózdż
Dystrybucja i sprzedaż: Izabela Łazicka (tel. 22 584 23 51)

Redakcja: Ewdokia Cydejko
Korekta: Anna Godlewska, Anna Parcheta
Projekt okładki: Duncan Spilling – LBBG
Zdjęcia na okładce: Shutterstock

Biuro Obsługi Klienta
e-mail: bok@edipresse.pl
tel.: 22 278 15 55
(pon.–pt. w godz. 8.00–17.00)
facebook.com/edipresseksiazki
facebook.com/pg/edipresseksiazki/shop
instagram.com/edipresseksiazki

ISBN 978-83-8177-647-9

Wszelkie prawa zastrzeżone. Reprodukowanie, kodowanie w urządzeniach przetwarzania danych, odtwarzanie w jakiejkolwiek formie oraz wykorzystywanie w wystąpieniach publicznych w całości lub w części tylko za wyłącznym zezwoleniem właściciela praw autorskich.

Wersję elektroniczną przygotowano w systemie Zecer firmy Elibri

Bestsellerowa autorka „New York Timesa”
Nora Roberts

POLECAMY

Obsesja

Kłamca

Przed zmierzchem

Kroniki tej jedynej. Początek

Kroniki tej jedynej. Z krwi i kości

W ukryciu

W poszukiwaniu prawdy

Kryjówka

Dla Bruce’a, dla domu i rodziny,
jaką wspólnie stworzyliśmy.

WOLNOŚĆ

Wolności szukaj na szczytach gór,
U stóp jej gromy w ciszy mrą:
A nad nią drży gwiazd jasnych sznur:
Słyszy, jak nurty ku sobie prą[1]

Alfred, Lord Tennyson

1. Przełożyła Agnieszka Kasprzyk. footnotenumber

PROLOG

Na tarczę, jedną z siedmiu wykutych w mrokach dziejów, by broniły ciemności dostępu do świata, padła pojedyncza kropla krwi.

I w ten oto sposób tarcza osłabła, a ciemność z pajęczą cierpliwością przyczaiła się w oczekiwaniu. Mijały dekady, rana zaś pod trawą i ziemią zaczęła się rozrastać.

Ostatniego dnia tego starego porządku świata pewien dobry człowiek w swej naiwności sprawił, że tarcza pękła. Siły ciemności wynagrodziły go za to śmiertelną infekcją, która rychło zaczęła przeskakiwać z mężczyzny na żonę, z rodzica na dziecko, z jednego nieznajomego na innego. Choć umierający świat próbował się jakoś pozbierać, jego struktury – rządy, technologie, prawa, transport, komunikacja – rozpadały się w pył.

Świat skończył się hukiem i skowytem, krwią i bólem, strachem i histerią. Kasjer wręczający resztę klientowi, matka karmiąca dziecko, biznesmeni ściskający sobie dłonie – zwyczajne ludzkie kontakty sprawiały, że śmierć rozprzestrzeniała się po świecie niczym trująca chmura.

Zginęły miliardy.

Nazwano to apokalipsą – bo to właśnie przyniosła owa zabójczo szybka choroba, na którą nie było lekarstwa, a która z jednaką satysfakcją uśmiercała łajdaków, co niewinnych, mężów stanu, co anarchistów, dobrze sytuowanych, co tych bez grosza.

Podczas gdy miliardy umierały, ci, którzy przetrwali – ci odporni – walczyli o przeżycie jeszcze jednego dnia, o jedzenie, utrzymanie schronienia, a wreszcie o ucieczkę i uniknięcie niekontrolowanej przemocy, jaka się rozpętała. Bo niektórzy, nawet w tak tragicznej chwili, palili, plądrowali, gwałcili i zabijali li tylko dla czystej przyjemności.

Przez trującą chmurę, która spowiła świat, błysnęło światło. Ciemność zaczęła pulsować. Moce, długo uśpione, teraz się przebudziły. Jedne rozkwitły jasnością, inne wybrały czerń. Lecz rozkwitły.

Z nastaniem magii zaczął się wzmagać cichy szmer.

Niektórzy zaakceptowali te cuda, podczas gdy inni się ich bali. A byli tacy, co je znienawidzili.

Odmienni – ci pozostali odbiegający od normy – zawsze budzili nienawiść w niektórych sercach. Ci, których nazwano Niesamowitymi, stawili czoła lękowi i nienawiści tych, którzy na nich polowali. Rządy, rozpaczliwie usiłujące utrzymać się u władzy, starały się ich zgarnąć i uwięzić, a potem prowadziły na nich eksperymenty.

Osoby dysponujące magicznymi mocami ukrywały się lub walczyły z tymi, którzy nade wszystko ukochali nietolerancję i powoływali się na bezwzględnego, zaciekłego boga, by torturować i zabijać.

Ukrywały się lub walczyły z tymi, którzy wybrali ciemność.

W noc, gdy szalała burza, dziecko, którego światło rozbłysło w chwili śmierci dobrego człowieka, wzięło pierwszy oddech. Narodziło się z miłości i poświęcenia, z nadziei i walki, z siły i rozpaczy.

Z tym pierwszym krzykiem, łzami matki, silnymi dłońmi mężczyzny, który pomógł jej wydostać się na świat, wojowniczka, przywódczyni, ta Jedyna, uczyniła pierwszy krok ku swemu przeznaczeniu.

Magia poczęła wybijać rytm.

W następnych latach rozszalały się wojny – między ludźmi, między ciemnością i światłem, między tymi, którzy starali się przetrwać i coś zbudować, a tymi, którzy chcieli niszczyć i rządzić na gruzach.

Dziecko tymczasem rosło, podobnie jak jego moce. Ucząc się, błądząc i triumfując, stawiało następne kroki. Aż pewnego razu młoda dziewczyna pełna wiary i cudu sięgnęła w ogień, skąd podjęła miecz i tarczę. Stała się Jedyną.

Magia jęła przybierać na sile.

ROZDZIAŁ PIERWSZY

Wokół młodej kobiety szalała burza. Lały się miotane wiatrem strugi ulewnego deszczu, biły z trzaskiem pioruny, po niebie przetaczały się ogłuszające grzmoty. Burza szalała także w niej, wiedziała jednak, że musi stawić tamę zalewającym ją potokom gniewu.

Dziś sprowadzi śmierć – swoim mieczem, swoimi mocami, swoimi rozkazami. Odpowie za każdą przelaną kroplę krwi – taki był ciężar dowództwa, pogodziła się z tym.

Fallon Swift nie miała jeszcze nawet dwudziestu lat.

Dziewczyna dotknęła palcami bransolety, którą nosiła na nadgarstku. Sama ją wyczarowała z drzewa, które zniszczyła w przypływie złości. Ku przestrodze wyryła na niej słowa przypominające jej, żeby już nigdy nikogo ani niczego w gniewie nie niszczyć.

Solas don Saol.

Światło dla życia.

Znów pomyślała, że dziś sprowadzi śmierć, ale innym pomoże żyć.

Przebijając spojrzeniem burzę, przyjrzała się zamkniętemu kompleksowi wojskowemu. Mallick, jej nauczyciel magii, zabrał ją do podobnego ośrodka, kiedy skończyła czternaście lat. Jednak tamte budynki były opustoszałe, unosił się w nich tylko smród czarnej magii, walały się zwęglone szczątki ludzkie oraz pobrzmiewały echa krzyków torturowanych. Ten kompleks mieścił ponad sześćset osób – dwieście osiemdziesiąt personelu i trzysta trzydzieścioro dwoje więźniów. Według informacji zebranych przez wywiad czterdzieścioro siedmioro z tych więźniów nie ukończyło jeszcze dwunastu lat.

Miała w głowie każdy centymetr tego kompleksu zabudowań – każde pomieszczenie, każdy korytarz, kamerę i alarm. Sporządziła nawet jego szczegółowe mapy, miesiącami planowała tę misję. Miała to być największa misja ratunkowa, jaką podjęła w ciągu trzech lat, które minęły, odkąd zaczęła zbierać armię i formować ruch oporu, a potem, gdy wraz z rodziną zostawiła dom i wyjechała do Nowej Nadziei.

Jeżeli temu nie podoła…

Poczuła na ramieniu czyjąś dłoń – jej dotyk zawsze ją uspokajał. Odwróciła głowę i spojrzała na swojego ojca.

– Damy radę – powiedział Simon.

Odetchnęła głęboko.

– Czar na kamery monitorujące – wyszeptała i przekazała elfom tę wiadomość w myślach, żeby dały znać poszczególnym grupom.

Teraz ludzie siedzący przed ekranami będą widzieli tylko drzewa, deszcz i bagnisty teren.

– Rozbroić alarmy – szepnęła.

Po czym wraz z innymi wiedźmami wypowiedziała starannie zaklęcie.

Burza nadal szalała.

Gdy powiadomiono ją, że wszystko gotowe, zignorowała ściśnięcie serca i wydała rozkaz:

– Łucznicy.

Wieże strażnicze należało unieszkodliwić szybko i cicho. Fallon poczuła, jak Tonia, główna łuczniczka, przyjaciółka i krew z jej krwi, napina cięciwę i wypuszcza strzałę. Skupionymi szarymi oczyma Fallon obserwowała, jak strzały trafiają do celu, a z wież rozmieszczonych w czterech rogach więzienia spadają strażnicy. Następnie ruszyła pod ogrodzenie, tam zaś skupiła się na elektronicznie sterowanych bramach, które rozbroiła dzięki mocy.

Na jej znak żołnierze wtargnęli do środka, elfy zaczęły się wspinać po murach i ogrodzeniach, zmiennokształtni przeskakiwali, pomagając sobie zębami i pazurami, a duszki przemykały górą dzięki skrzydłom.

Synchronizacja, pomyślała, kiedy komunikowała się bezgłośnie z dowódcą elfów Flynnem oraz Tonią. Musieli wedrzeć się przez trzy bramy równocześnie, a przywódca każdej z drużyn skoncentrować swe siły na najważniejszych sprawach. Trzeba było zniszczyć łączność, wyeliminować strażników, zdobyć arsenał, zabezpieczyć laboratorium. I nade wszystko ochronić więźniów.

Zerknęła po raz ostatni na tatę, a widząc odwagę i determinację malujące się na tej kochanej twarzy, której całkowicie ufała, wydała rozkaz.

Dobywszy miecza, samą mocą spowodowała eksplozję zamków w głównych drzwiach, po czym wpadła do środka i rozwaliła kolejne.

Przez jej umysł przemykały obrazy wspomnień z więzienia w Hatteras, które widziała, gdy miała czternaście lat. Było tyle podobieństw… Różnica tylko taka, że tutaj żołnierze żyli i sięgali po broń. Padły pierwsze strzały, mocą jednak sprawiła, że pistolety stanęły w ogniu, więc strażnicy odrzucili je, krzycząc z bólu.

Wciąż atakując mieczem i osłaniając się tarczą, przedzierała się przez zastępy wroga. Podczas walki słyszała krzyki, jęki i błagania dobiegające zza stalowych drzwi. Czuła strach, przemożną nadzieję, ból i dezorientację uwięzionych.

Owładnięta tymi emocjami powaliła pędzącego do komunikatora żołnierza, a następnie cięła mieczem urządzenie i poraziła mocą cały system. Posypały się iskry i po chwili monitory pokazywały tylko czerń.

Na stopniach metalowych schodów zadudniły buciory. Kiedy strzały przecięły ze świstem powietrze, biegnących spotkała śmierć. W tarczę Fallon uderzył pocisk, lecz błyskawicznie odbiła go z powrotem do strzelającego, równocześnie obracając się ku żelaznym drzwiom, które od środka więzienia ktoś zdołał zabezpieczyć.

Dmuchnięciem mocy otworzyła je na oścież, po czym zdjęła dwóch strażników i wskakując pomiędzy skręcone pasma dymiącego metalu, cięła mieczem trzeciego, aż w końcu pobiegła ku prowadzącym w dół schodom.

Zewsząd dobiegały okrzyki wojenne. Jej wojska rozproszyły się, tłumnie pojawiając się w koszarach, biurach, mesie, kuchni, szpitalu.

Fallon jednak, wraz z towarzyszącymi jej ludźmi, skierowała się do laboratorium i znajdującej się w nim sali tortur. Zastali tam kolejne żelazne drzwi. Na nowo przypuściła atak mocą, ale przerwała w pół oddechu przed wybuchem, gdyż wyczuła za nimi coś więcej, coś mrocznego.

Magia – czarna i złowroga.

Podniosła dłoń, by wstrzymać drużynę. Zmuszając się do zachowania cierpliwości, skoncentrowała uwagę. Była teraz ucieleśnieniem skupienia – wysoka dziewczyna w zrobionych przez elfy butach i skórzanej kamizelce, z krótko obciętymi czarnymi włosami i oczyma zamglonymi od mocy.

– Cofnijcie się! – nakazała, po czym zawiesiła tarczę na ramieniu, a miecz schowała do pochwy i przytknęła dłonie do drzwi, ich obramowania z grubego metalu i zamków.

– Pułapka – mruknęła. – Kiedy je rozwalimy, wybuchną. Cofnijcie się!

– Fallon.

– Cofnijcie się! – nakazała ojcu. – Mogę je rozbroić, ale to za długo potrwa. – Sięgnęła po tarczę i miecz. – Trzy, dwa…

Pchnęła moc, światło przeciw ciemności.

Drzwi eksplodowały, tryskając ogniem i postrzępionymi płonącymi kawałkami metalu. Odłamki zadudniły o jej tarczę, przeleciały ze świstem obok i wbiły w ścianę za nią. Wskoczyła w sam środek.

Ujrzała mężczyznę. Leżał przykuty do stołu laboratoryjnego nagi, ze szklistymi oczyma, z twarzą bez wyrazu. Inny człowiek, w kitlu, zrobił salto do tyłu, skoczył na ręce i błyskawicznie wspiął się na ścianę w głębi pomieszczenia.

Fallon posłała wiązkę mocy w sufit i po chwili ten w kitlu spadł bezwładnie. W tym czasie Simon wpierw zdołał zrobić unik przed trzecim mężczyzną, który zamachnął się na niego skalpelem, a następnie powalić go szybkim ciosem pięści.

– Sprawdźcie, czy ktoś tu jeszcze jest – zadysponowała dziewczyna. – Skonfiskujcie wszystkie akta. Dwie osoby zabezpieczają ten odcinek, pozostali sprawdzą resztę piętra.

Podeszła do mężczyzny na stole.

– Możesz mówić?

Usłyszała jego myśli, gdy usiłował złożyć je w słowa.

Torturowali mnie – brzmiało jego pierwsze przesłanie. – Nie mogę się ruszyć. Pomóż mi, proszę. Pomożesz?

– Jesteśmy tu po to, żeby pomóc – odparła, przyglądając się badawczo jego twarzy, po czym wsunęła miecz do pochwy. Siłą woli wytłumiła chaos toczącej się piętro wyżej walki i skupiła się na kontakcie między umysłami.

– Mamy tu kobietę! – zawołał Simon. – Odurzona i poraniona, ale oddycha.

Krzywdzili nas, zadawali ból. Pomóż.

– Tak. – Fallon położyła dłoń na klamrze, którą mężczyzna był przymocowany do stołu. Metal puścił ze szczękiem. – Jak długo tu jesteś?

Nie wiem. Nie mam pojęcia. Proszę, proszę.

Obeszła stół, żeby odpiąć klamrę przytrzymującą drugi nadgarstek.

– Wybrałeś ciemność, kiedy się tu znalazłeś czy już wcześniej? – zapytała.

Zerwał się, a na jego twarzy malowała się złośliwa satysfakcja, kiedy cisnął w nią błyskawicą. Fallon bez wysiłku odbiła piorun tarczą i przebiła nim mężczyznę.

– Chyba nigdy się tego nie dowiemy – wymamrotała.

– Jezu Chryste, Fallon. – Simon stał z nieprzytomną kobietą przewieszoną przez ramię i z wyciągniętym pistoletem.

– Musiałam się upewnić. Możesz ją zabrać do lekarza?

– Tak.

– Sprawdzimy resztę.

Kiedy skończyli, okazało się, że mają do przewiezienia czterdziestu wrogów wziętych do niewoli. Resztę musieli pochować. Potem na teren weszli lekarze, żeby opatrzyć rannych, Fallon zaś rozpoczęła żmudny proces weryfikowania więźniów przetrzymywanych w celach.

Wiedziała, że niektórzy mogą się okazać tacy jak ten w laboratorium. Inni mają potrzaskane umysły, a to mogło sprowadzić niebezpieczeństwo na innych.

– Odpocznij – polecił Simon i wepchnął jej w dłonie kubek z kawą.

– Jest kilkoro niestabilnych – zauważyła. Łapczywie wypiła gorący napój, przyglądając się twarzy ojca. Jego orzechowe oczy patrzyły bystro, gdy ścierał z niej krew. Dawno temu, w innych czasach, był żołnierzem i teraz, znów nim się stał. – Muszą trafić do jednego z centrów leczenia – powiedziała. – Potem będzie można ich wypuścić. Dlaczego zawsze odnoszę wrażenie, że ich więzimy?

– Nie powinnaś tak myśleć, niczego takiego nie robimy. Niektórzy już nigdy nie dojdą w pełni do siebie, a mimo to puścimy ich wolno, o ile nie będą stanowili poważnego zagrożenia. A teraz powiedz mi, skąd wiedziałaś, że ten drań na stole w laboratorium jest zły?

– Po pierwsze, nie był tak potężny, jak mu się wydawało, nie wszystko ukrył. Ale na logikę biorąc, do myślenia dawały już te zaklęcie w drzwiach i czary. Ten drugi magiczny w laboratorium był elfem. Złym elfem – dodała z półuśmiechem. – Elfy są świetne w otwieraniu zamków, ale nie potrafią ich zaczarować. Wyczułam puls czarodzieja, gdy otworzyłam pierwszą klamrę. Serce nie biłoby mu tak szybko, gdyby był pod wpływem środków paraliżujących.

– Ale otworzyłaś drugą klamrę.

– Równie dobrze mógł to zrobić sam. – Wzruszyła ramionami. – Miałam nadzieję, że uda mi się go przesłuchać, ale… no cóż. – Dopiła resztę kawy, błogosławiąc w myślach swoją matkę i inne czarownice, które stworzyły Tropiki, by uprawiać w nich kawowce. – Wiesz, co się stało z kobietą, którą zrzucili ze stołu?

– To duszek. Już nigdy nie będzie latać, wycięto jej większość lewego skrzydła, ale żyje. Twoja mama opiekuje się nią w polowym ambulatorium.

– Dobrze. Ten duszek ma szczęście, że go nie zabili, a tylko zrzucili ze stołu. Jak tylko lekarze obejrzą rannych jeńców, chcę, żebyś ich przesłuchał. Wiem, że to dla ciebie będzie trudne – dodała. – To żołnierze, a większość z nich tylko słuchała rozkazów.

– To żołnierze – zgodził się – którzy stali z boku, albo torturowali więźniów i przetrzymywali dzieci w celach. Nie, słonko, to nie będzie dla mnie trudne.

– Mogłabym to zrobić bez ciebie, ponieważ trzeba to zrobić, tylko nie wiem jak.

Pocałował ją w czoło.

– Nigdy nie będziesz musiała się tego dowiadywać – odparł.

Wdała się w rozmowę z magicznymi dziećmi, które siłą zabrano niemagicznym rodzicom, dwoje połączyła z rodzicem – z krwi lub z wyboru – przebywającym w oddzielnej celi. Rozmawiała też z ludźmi, którzy siedzieli w zamknięciu od lat, i z tymi, których aresztowano ledwie kilka dni wcześniej. Odhaczyła każdego w aktach prowadzonych starannie przez dowódcę więzienia, który zginął podczas ataku. Przejrzała też przerażające rejestry eksperymentów wykonywanych w laboratorium.

Obaj Mroczni Niesamowici – czarodziej i elf – którzy w nim pracowali, ukrywali swą prawdziwą naturę, więc wywiad nie ujawnił nikogo magicznie uzdolnionego wśród pracowników więzienia.

Pomyślała, że wywiad wszystkiego nie załatwia, gdy oznaczyła czarodzieja jako nieżyjącego, a elfa jako jeńca wojennego.

Burza tymczasem minęła i wstawał już świt, gdy robiła ostatni obchód po budynku. Tu i ówdzie ekipy sprzątające ścierały krew plamiącą betonowe podłogi, ściany i schody. Grupa zaopatrzeniowa zbierała wszystko, co było warte zabrania – racje żywnościowe, sprzęt, pojazdy, broń, ubrania, buty, środki medyczne. Wszystko miało zostać wciągnięte do rejestru, a następnie rozdzielone między najbardziej potrzebujących lub wstawione do magazynów.

Oddział funeralny kopał groby. Zbyt wiele grobów, pomyślała Fallon, wyszedłszy na zewnątrz na błotnisty teren. Szczęściem dziś nie musieli wykopywać żadnego dołu dla nikogo ze swoich, a to oznaczało udaną akcję.

Spomiędzy drzew wychynął Flynn, któremu jak zawsze towarzyszył wilk imieniem Lupa.

– Siedmiu więźniów potrzebuje dalszego leczenia – powiedział. – Twoja mama pomaga w ich transporcie do Cedarsville. To najbliższa klinika, która leczy tego typu obrażenia. Reszta jedzie do ośrodka w Hatteras.

– Dobrze.

Pomyślała, że Flynn – szybki, bo w końcu był elfem, kompetentny i twardy jak skała, w którą potrafił się wtopić – zdążył poznać jej matkę i biologicznego ojca jeszcze jako nastolatek. Teraz – już mężczyzna – należał do grona dowódców.

– Potrzebujemy tu zmianowych oddziałów zabezpieczających – ciągnęła. – Hatteras jest bliskie przepełnienia, więc ten kompleks bardzo nam się przyda. No i ktoś może się tu zjawić, żeby sprawdzić, dlaczego nie ma łączności. Albo po prostu przywieźć następną grupę więźniów.

Wyrecytowała szybko kilka nazwisk osób delegowanych do tego oddziału, w tym swojego brata Colina.

– Zajmę się tym – odparł Flynn. – Ale Colin został ranny podczas akcji, więc…

– Co? – Obróciła się błyskawicznie do Flynna i chwyciła go mocno za ramię. – I teraz dopiero się o tym dowiaduję?

– Jesteś Jedyną, ale matka Jedynej potrafi być absolutnie przerażająca, więc kiedy każe mi milczeć, to milczę. Nic mu nie jest – dodał szybko. – Kula drasnęła go w prawe ramię, ale nie utkwiła w ciele i rana się goi. Myślisz, że twoja mama zajmowałaby się rannymi wrogami, gdyby jej syn miał jakieś obrażenia?

– Nie, ale…

– Nie chciała cię rozpraszać, podobnie jak twój brat, którego duma ucierpiała bardziej niż ciało. Twój tata już go wsadził do ambulansu wracającego do Nowej Nadziei.

– Okej, w porządku. – Lecz w geście frustracji przeciągnęła dłońmi po krótko obciętych włosach. – Niech to szlag.

– Uwolniliśmy trzysta trzydzieści dwie osoby i nikogo nie straciliśmy. – Flynn, wysoki i szczupły elf o intensywnie zielonych oczach, odwrócił głowę i spojrzał na budynek. – Nikt więcej nie będzie torturowany w tym piekle. Ciesz się zwycięstwem, Fallon, i wracaj do domu. My zabezpieczymy teren.

Kiwnęła głową na znak zgody i zagłębiła się w gęstwinę drzew, wciągając w nozdrza zapach ziemi i mokrych liści. Na tym bagiennym terenie dawnej Wirginii, nieopodal granicy z Karoliną, aż roiło się od owadów, które fruwały, brzęcząc i bucząc, a sumak rósł tak gęsto, że nie sposób było go przejść.

Szła dopóty, dopóki nie znalazła się na polanie zalanej promieniami porannego słońca. Wezwała wtedy Laocha.

Wkrótce wylądował, olbrzymi i biały, ze srebrnymi skrzydłami i z połyskującym rogiem.

Choć była wykończona walką, wtuliła na moment twarz w jego silną szyję i zamknęła oczy. Była wówczas tylko dziewczyną, pokrytą bolącymi siniakami, z plamami krwi zabitych na koszulce, spodniach i butach.

A potem dosiadła wierzchowca, sadowiąc się wysoko w siodle ze złotej skóry. Alikorn nie potrzebował wodzy ani wędzidła.

– Baile – wymruczała do niego.

Na ten sygnał stwór wzbił się w błękitne poranne niebo, by zabrać ją tam, gdzie chciała. Do domu.

Dotarłszy do wielkiego domostwa stojącego między koszarami Nowej Nadziei a farmą, na której Eddie i Fred chowali dzieci i doglądali upraw, zastała ojca na werandzie. Siedział, trzymając nogi na poręczy, i popijał kawę z kubka.

Zauważyła, że musiał niedawno wziąć prysznic, bo czupryna jego gęstych brązowych włosów była jeszcze wilgotna. Wstał, podszedł do niej i położył dłoń na karku Laocha.

– Idź i zajrzyj do niego – powiedział. – Śpi, ale poczujesz się lepiej, jak go zobaczysz. Ja zajmę się Laochem, a potem zjemy śniadanie, które czeka w piekarniku.

– Wiedziałeś, że został zraniony.

– Wiedziałem, że został zraniony i nic mu nie grozi. – Simon zatrzymał się, kiedy usłyszał jej oskarżycielski ton. – Mama poprosiła, żeby nic ci nie mówić. Powiedziała, że nie i koniec kropka, a kiedy mówi „koniec kropka”…

– …to koniec kropka – dokończyła. – Zajrzę do niego i też wezmę prysznic. A potem przyda mi się śniadanie. Gdzie Travis i Ethan?

– Travis jest w koszarach, pracuje z nowymi rekrutami. Ethan pomaga przy zwierzętach u Eddiego i Fred.

– W porządku.

Gdy się dowiedziała, gdzie są pozostali bracia, poszła zajrzeć do Colina.

Wszedłszy do środka, skierowała się w stronę schodów. Budynek służył im za dom, ale wątpiła, by kiedykolwiek nim się stał. Ich domem zawsze będzie farma, na której się urodziła i wychowała. Jednak to miejsce, podobnie jak chatka w lesie, gdzie szkolił ją Mallick, było użyteczne i właściwie dobrze się sprawdzało.

Poszła do pokoju Colina. Jej brat leżał na wznak na łóżku w starych, niezbyt eleganckich bokserkach i bohatersko chrapał. Zbliżyła się ku niemu i delikatnie – bardzo delikatnie – dotknęła jego prawego ramienia. Było sztywne i obolałe, ale czysta rana już się zabliźniała.

Fallon przypomniała sobie, że jej mama ma przecież nadzwyczajne zdolności. Postała jeszcze trochę, po czym dotknęła włosów brata – blond, ale ciemniejszych niż u ich mamy i splecionych jak sądził Colin, warkocz wojownika – gruby i krótki.

Miał ciało wojownika – muskularne i twarde – z wytatuowanym na lewej ręce zwiniętym wężem (wytatuował go sobie w wieku szesnastu lat, bez zgody rodziców).

Rozglądała się jeszcze przez moment w jego zabałaganionym pokoju – nadal zbierał drobiazgi, które przemawiały do jego wyobraźni. Wszędzie walały się jakieś monety, kamyki, kawałki szkła i drutu, stare butelki. I najwyraźniej wciąż nie nauczył się składać ani odwieszać ubrań.

Z trójki jej braci tylko Colin nie miał magicznych mocy, za to okazał się urodzonym żołnierzem.

Nie niepokojąc go dłużej, zeszła dwie kondygnacje niżej do siebie.

W przeciwieństwie do Colina utrzymywała w swoim pokoju nieskazitelny porządek. Na ścianach wisiały mapy – rysowane ręcznie lub drukowane, stare i nowe. W skrzyni stojącej u stóp łóżka trzymała książki – powieści, biografie, opracowania historyczne, podręczniki naukowe i magiczne. Na biurku mieściły się akta wojsk, cywilów, szkoleń, baz, więzień, zasobów żywnościowych, zapasów medycznych, manewrów, zaklęć, harmonogramy obowiązków i grafiki zmian.

Na stojaku obok łóżka stały biała świeca i kryształowa kula – prezenty od człowieka, który ją szkolił.

Ściągnęła ubrania i wrzuciła je do kosza na pranie. A potem z westchnieniem ulgi weszła pod prysznic, by zmyć z siebie pot, krew, brud i odór bitwy.

Ubrała się w dżinsy, poprzecierane na kolanach i ledwie sięgające kostek jej długich nóg, oraz koszulkę, która układała się nieco workowato na jej szczupłej sylwetce. Na koniec wciągnęła inną parę butów, bo te noszone podczas bitwy musiała wyczyścić.

Przypięła miecz, po czym poszła na górę zjeść śniadanie z ojcem.

– Twoja mama wróciła – oznajmił, podchodząc do piekarnika po talerze. – Jest w przychodni, ale już w mieście.

– Wybieram się tam po śniadaniu. – Zdecydowała się na sok, miała ochotę na coś zimnego.

– Potrzebujesz snu, kochanie. Jesteś na nogach od ponad doby.

Jajecznica i chrupiący bekon. Rzuciła się do jedzenia, jakby przymierała głodem.

– Ty też – zauważyła.

– Złapałem nieco snu w drodze powrotnej – zaoponował. – I uciąłem sobie drzemkę na werandzie, zanim tu przyjechałaś.

Zjadła jeszcze trochę jajecznicy.

– Nie mam żadnego zadrapania – oznajmiła. – Ani jednego. Żołnierze, których prowadziłam do walki, krwawili. Colin krwawił. A ja nie mam nawet zadrapania.

– Byłaś już ranna. – Simon położył rękę na jej dłoni. – I jeszcze będziesz.

– Muszę zajrzeć do rannych, a oni muszą zobaczyć mnie. Tak samo ci uratowani. A potem pośpię.

– Pójdę z tobą.

Popatrzyła na sufit i pomyślała o śpiącym żołnierzu.

– Powinieneś zostać z Colinem – powiedziała.

– Ściągnę Ethana, żeby przy nim posiedział. Mama twierdzi, że Colin prawdopodobnie będzie spał do popołudnia.

– Okej. Powiedz mi, jakie masz wrażenia po rozmowach z więźniami.

Westchnął.

– Mieszane. Są wśród nich twardziele, którzy nienawidzą magicznych i się ich boją. W większości starsi. Jest mało prawdopodobne, żeby udało nam się ich przekonać. Ale może dokształcimy tych młodszych.

– Muszą zobaczyć nagrania z laboratorium. Muszą zobaczyć ludzi, których odurzano, przypinano do stołu, torturowano, i to jak poddawano ich eksperymentom tylko dlatego, że są inni.

Chociaż przypomnienie tego, co zobaczyła w więzieniu, sprawiło, że poczuła mdłości, nie przerwała jedzenia. Potrzebowała energii do działania.

– Niech to do nich przemówi – stwierdziła.

Nie mógł nie usłyszeć goryczy w jej głosie, więc znowu pogładził jej dłoń.

– Zgadzam się. Powinniśmy z tym poczekać kilka dni. Wielu spodziewa się tortur i egzekucji. Pokażemy im, że traktujemy więźniów humanitarnie, przyzwoicie.

– A potem pokażemy, że oni tak nie robili – dokończyła. – No dobrze. Ale niektórzy się nie zmienią, prawda?

– Niestety.

Wstała i zabrała talerze do zlewu, żeby je umyć.

– Nie ma sensu pytać dlaczego, ale ciągle do tego wracam – podjęła po chwili. – Dwadzieścia lat temu świat, jaki ty i mama znaliście, się skończył. Miliardy ludzi umarły straszną śmiercią z powodu apokalipsy. My ocaleliśmy, tato, a teraz się nawzajem zabijamy.

Odwróciła się, by na niego spojrzeć – na tego dobrego człowieka, który pomógł jej przyjść na świat, kochał ją i teraz ramię w ramię z nią walczył. Na żołnierza, który stał się farmerem, a dziś farmera, który ponownie wiódł żywot żołnierza.

Pomyślała, że on wprawdzie nie ma zdolności magicznych, a jednak jest tym, co symbolizuje światło.

– Ty nie miałeś w sobie ani nienawiści, ani strachu – powiedziała. – Przyjąłeś pod swój dach, a potem do swego życia, obcą osobę, do tego czarownicę, na którą polowano. Mogłeś ją odprawić, i mnie w jej łonie, ale tego nie zrobiłeś. Dlaczego?

Simon pomyślał, że na to pytanie jest wiele odpowiedzi.

– Była cudem, tak samo jak ty – wyjaśnił. – Świat potrzebował cudów.

Uśmiechnęła się.

– Dostanie je, bez względu na to, czy jest na nie gotów.

Po śniadaniu oboje pojechali do miasta, zabierając ze sobą Grace, żeby klacz zażyła trochę ruchu i nie czuła się samotna.

Po obu stronach drogi rozciągały się wzgórza, latem zielone i porośnięte dzikimi kwiatami. Czuła zapach świeżo zaoranej, obsianej ziemi, słyszała pokrzykiwania i szczęk metalu z koszar, w których trenowali rekruci.

Z lasu wychynęło stadko jeleni i podskubując trawę, przeszło wzdłuż stromej krawędzi pasma górskiego, gęsto porośniętego drzewami. Niebo nad nimi miało zniewalający kolor błękitu po nocnej burzy.

Wijącą się ku miastu serpentynę drogi oczyszczono już z porzuconych samochodów i ciężarówek. Z trudem odholowano je do podmiejskiego warsztatu samochodowego, by tam je zreperować lub rozebrać na części.

Fallon pomyślała, że większość domów jest w dobrym stanie i zamieszkana. Te, których nie dało się uratować, tak jak pojazdy rozebrano na części. Drewno, rury, płytki, instalacja elektryczna – ludzie zebrali wszystko, co mogło zostać powtórnie wykorzystane. Na odzyskanej ziemi, za starannie naprawionymi ogrodzeniami pasło się bydło mięsne i mleczne, kozy, owce, kilka lam i konie.

Za zakrętem drogi poczuła pulsowanie magii dobiegające z Tropików, które jej mama pomogła stworzyć. Rosły tam gaje cytrusowe i oliwne. Były palmy, kawowce, pieprz oraz inne rośliny przyprawowe. Drużyna, która akurat pełniła wartę, przerwała pracę, żeby im pomachać.

– Cuda – rzekł Simon.

Minęli punkt kontrolny i wjechali do Nowej Nadziei, którą kiedyś w szczycie epidemii zamieszkiwały tylko duchy i śmierć. Teraz miasteczko tętniło życiem: liczyło ponad dwa tysiące mieszkańców. To oni zasadzili drzewo upamiętniające zmarłych.

Społeczne ogrody i szklarnie, będące sceną dwóch brutalnych ataków, nadal dobrze się miały. Wspólna kuchnia, którą mama założyła jeszcze przed jej narodzinami, codziennie serwowała posiłki.

W mieście funkcjonowała Akademia Magiczna imienia Maxa Fallona, nazwana tak na cześć jej założyciela. Były także szkoły, ratusz miejski, sklepy prowadzące handel wymienny, wzdłuż głównej ulicy stały domy, przychodnia i biblioteka. Kwitło życie odzyskane dzięki litrom potu, determinacji, poświęcenia.

Zastanawiała się, czy to też nie jest jakimś rodzajem cudu.

– Tęsknisz za farmą – zauważyła, kiedy skierowali konie ku słupkom i poidłom.

– Wrócę na nią.

– Tęsknisz za farmą – powtórzyła. – Opuściłeś ją dla mnie, więc za każdym razem, gdy wjeżdżam do Nowej Nadziei, cieszę się, że wyjechałeś z niej do dobrego miejsca, w którym mieszkają dobrzy ludzie.

Zsiadła z Grace i pogładziła ją, nim przełożyła lejce wokół belki mocującej.

Podeszła z ojcem do budynku, w którym kiedyś mieściła się szkoła podstawowa, a teraz przychodnia Nowej Nadziei.

Z biegiem czasu dokonano w niej sporo zmian – Fallon cofnęła się w czasie za sprawą kryształu, by zobaczyć, jak się to wszystko zaczęło. W holu wejściowym stały krzesła dla czekających na badania i zabiegi. Był kącik z zabawkami i książkami zebranymi z porzuconych domów.

Kilkoro maluchów bawiło się klockami – jeden trzepotał skrzydełkami zachwycony ich ruchem. Nieopodal siedziała ciężarna kobieta z drutami i motkiem na okrągłym brzuchu, dalej rozwalony na krześle znudzony nastolatek i zgarbiony staruszek, który chrapliwie oddychał.

Kiedy skręcili ku pomieszczeniom administracyjnym, w korytarzu po prawej zobaczyli idącą śpiesznie Hannah Parsoni – córkę burmistrzyni, siostrę Duncana i Toni. Na szyi miała zawieszony stetoskop, w ręku tabliczkę z zaciskiem na papiery.

Gęstą grzywę ciemnoblond włosów zaczesała do tyłu i spięła w długi kucyk. Jej oczy, i tak już barwy ciepłego brązu, rozjaśniły się na ich widok.

– Liczyłam na to, że was tu spotkam – powiedziała i dodała: – Mamy pełne ręce roboty, więc długo nie porozmawiamy. Rachel skierowała mnie do umówionych pacjentów i mieszkańców przychodzących na dyżur, ale pomagałam przy wstępnym segregowaniu rannych. Wszyscy żyją. Część z tych, których uratowaliście…

Biło od niej współczucie, tak głębokie, że Fallon poczuła jego fale na skórze.

– Niektórzy z nich będą potrzebowali długiego leczenia i pomocy terapeuty, ale nikt nie jest w stanie krytycznym. Lana… ona jest niesamowita. A jak Colin?

– Śpi – odpowiedział jej Simon.

– Nie ma gorączki, zero infekcji – dodała Fallon.

– Koniecznie przekaż to mamie. Wie o tym, ale poczuje się lepiej, jak to usłyszy.

Jak zawsze troskliwa, Hannah wyciągnęła ręce i dotknęła ich oboje.

– Wyglądacie na zmęczonych.

– Może powinnam…

Kiedy Fallon uniosła dłoń do twarzy, Hannah ją chwyciła i odsunęła.

– Urok? Wolałabym, żebyś tego nie robiła. Powinni zobaczyć twój wysiłek. Powinni wiedzieć, ile cię to kosztuje, jaka jest cena wolności. Powinni się przekonać, że ty też ją płacisz.

Uścisnęła dłoń Fallon i poszła dalej.

– Dzień dobry, panie Barker, proszę wejść do gabinetu, zobaczymy i sprawdzimy, co panu dolega.

– Mogę poczekać na lekarza – wysapał tamten, wyraźnie zirytowany.

– Dobrze, ale może w gabinecie, przygotuję pana na przyjście Rachel.

Fallon pomyślała, że dziewczyna zamiast się obrazić, uspokaja pacjenta, stara się go dobrze nastroić. Cała Hannah, Hannah, która od dzieciństwa uczyła się tajników medycyny i szkoliła, by zostać lekarką. Od lat pracowała w służbie medycznej podczas misji ratunkowych.

Fallon zdała sobie sprawę, że cierpliwość jest po prostu jedną z postaci magii Hannah.

W biurze zobaczyła dziewczynę, która szybko coś pisała na komputerze – tej umiejętności ona sama jeszcze nie posiadła w dostatecznym stopniu. Musiała przypomnieć sobie jej imię – ach, tak… April. Duszek, mniej więcej w jej wieku. Ranna podczas ataku w ogrodach dwa lata temu.

Ataku, który przypuściła krewniaczka Fallon, jej kuzynka, córka brata jej biologicznego ojca i jego kobiety. Cała trójka to Mroczni Niesamowici, którzy nade wszystko pragnęli jej śmierci.

Dziewczyna podniosła wzrok i posłała jej promienny uśmiech.

– Cześć. Szukasz Lany?

– Chciałam zobaczyć rannych, to znaczy tych, którzy mają dość sił.

– Uwolnieni więźniowie, którzy nie potrzebują dalszej pomocy lekarskiej, są w sali gimnastycznej, a żołnierze rozeszli się do domów lub koszar. Reszta jest na oddziale. Jonah i Carol robią obchód, zaś Ray monitoruje tych, którym fizycznie nic nie dolega. Potrzebni byli dziś wszyscy lekarze. A teraz? – Uśmiechnęła się tym swoim promiennym uśmiechem duszka. – Rachel i Lana przyjmują poród.

– Poród? – Fallon uniosła w brwi w zdziwieniu.

– Jedna z więźniarek…

– Lissandra Ye, zmiennokształtna, przemienia się w wilka – dokończyła Fallon, która przeczytała wszystkie raporty. – To chyba niemal osiem tygodni za wcześnie.

– Zaczęła rodzić w drodze tutaj. Nie zdołali zatrzymać akcji porodowej. – April zacisnęła usta, jakby nie chcąc dopuścić do tego, by ogarnął ją niepokój. – Przygotowali coś w rodzaju oddziału intensywnej opieki noworodka, na tyle, na ile mogli. Ale Rachel się martwi, chociaż Jonah powiedział, że nie widzi śmierci. Bo przecież zobaczyłby ją, prawda? – April wyraźnie potrzebowała otuchy. – Jonah by wiedział.

Fallon potaknęła i ruszyła dalej z Simonem.

– Śmierć to nie wszystko – powiedziała do niego cicho. – Lissandra Ye przebywała w tym więzieniu czternaście miesięcy. Gwałcono ją i mimo ciąży nadal prowadzono na niej eksperymenty.

– Musisz zaufać swojej mamie i Rachel.

– Ufam im.

Skręcili w inny korytarz. Sale szkolne zamienione na zabiegowe i operacyjne, na gabinety i magazyny zapasów oraz leków.

Poród. Położyła dłoń na drzwiach i poczuła utrzymującą się na stałym poziomie moc. Jej matka. Usłyszała też spokojny głos Rachel i jęki rodzącej kobiety.

– Ufam – powtórzyła, a ponieważ ten los znajdował się w ich rękach, poszła dalej do stołówki, którą zamieniono na oddział dla pacjentów wymagających dalszego leczenia lub obserwacji.

Zasłony – znalezione gdzieś lub utkane – oddzielały łóżka i stanowiły dziwnie wesoły zestaw kolorów i wzorów. Rozlegały się dźwięki pikających monitorów. Było ich zdecydowanie za mało dla tak dużej liczby pacjentów. Fallon wiedziała, że obsługa musi je w razie potrzeby przepinać.

Dostrzegła Jonaha. Równie zmęczony co ona podłączał nową kroplówkę.

– Zacznij od jego strony – zaproponował Simon. – Ja pójdę do Carol.

Podeszła zatem do Jonaha i nieznajomej, która leżała na szpitalnym łóżku. Miała zamknięte i mocno podkrążone oczy. Jej skóra przybrała szary ocień, a włosy – prawie granatowe – zostały brutalnie ścięte tuż przy skórze.

– Jak ona się czuje? – spytała Jonaha.

Potarł zmęczone oczy.

– Odwodniona, niedożywiona, słaba, jak wszyscy. Oparzenia, stare i nowe, zajmują ponad trzydzieści procent ciała. Złamano jej palce i tak zostawiono, żeby kości same się zrosły. Twoja mama się już tym zajęła, uważamy, że kobieta odzyska sprawność dłoni. Według dokumentacji przebywała tam ponad siedem lat, a mało kto siedział tam tak długo.

Fallon zerknęła na kartę. Naomi Rodriguez, czterdzieści trzy lata. Czarownica.

– Rejestry podają elfa, którego wzięła pod opiekę.

– Dimitri – potwierdził Jonah. – Nie zna swojego nazwiska ani go nie pamięta. Ma dwanaście lat. Jest zdrów, jeżeli o kimkolwiek z nich można tak powiedzieć. Ostatecznie zgodził się pójść z grupą kobiet, które mogliśmy wypuścić ze szpitala.

– Okej. Chcę…

Przerwała, kiedy kobieta otworzyła oczy i wpatrzyła się w nią. Oczy miała niemal tak ciemne jak otaczające je cienie.

– Jesteś Jedyną.

– Fallon Swift.

Kiedy kobieta zaczęła szukać jej dłoni, Fallon wzięła ją za rękę. Zdała sobie sprawę, że to nie ból fizyczny – ten uśmierzyli lekarze. Ale cierpienia psychicznego nie potrafili ukoić.

– Mój chłopiec… – powiedziała cicho.

– Dimitri. Jest zdrów. Wkrótce się z nim spotkasz.

– Niedługo go tu przyprowadzimy – dodał Jonah. – Jak tylko będziemy mogli. Jest bezpieczny, tak samo jak ty.

– Celowali w jego głowę, więc musiałam z nimi pójść – wyjaśniła. – Powiedzieli, że go puszczą, jeśli pójdę, ale kłamali. Zawsze kłamali. Odurzyli i mnie, i mojego chłopczyka. A był przecież tylko dzieckiem. Nie pozwalali mi się z nim zobaczyć, lecz czułam go, słyszałam. Dawali nam jakieś narkotyki, żebyśmy nie odnaleźli w sobie mocy. Czasami kneblowali, zawiązywali oczy i trzymali przykutych. Trwało to godziny, może dni. Zabierali nas do tego szakala i jego diabłów, żeby nas torturowali. Niektórzy wyglądali na zawstydzonych, ale i tak nas tam zabierali. I wiedzieli, co nam ten szakal robił.

Ponownie zamknęła oczy. Spod jej powiek wypłynęły łzy i pociekły po policzkach.

– Straciłam wiarę – powiedziała.

– To żaden wstyd.

– Chciałam zabijać, z początku nawet trzymało mnie przy życiu wyobrażanie sobie, że ich zabijam. A potem chciałam już tylko umrzeć, chciałam, żeby to wszystko się skończyło.

– Żaden wstyd – powtórzyła Fallon, a te udręczone oczy znowu na nią spojrzały.

– Ale ty przybyłaś, chociaż w to nie wierzyłam.

Fallon nachyliła się.

– Widzisz mnie? Widzisz we mnie światło?

– Świeci jak słońce.

– Ja widzę ciebie, Naomi. Widzę w tobie światło. – Kiedy kobieta potrząsnęła głową, Fallon położyła drugą dłoń na jej policzku i przekazała trochę swego światła. – Przygasili je, ale widzę w tobie światło. Widzę światło, które lśniło i przyjęło przerażonego chłopca, małego, zdezorientowanego, zrozpaczonego brzdąca, a potem dało mu dom. Widzę światło, które było gotowe się dla niego poświęcić. Widzę cię, Naomi. – Fallon zamilkła. – Teraz odpoczywaj i nabieraj sił – podjęła po chwili. – Przyprowadzimy do ciebie Dimitriego.

– Będę walczyła przy tobie.

– Kiedy wyzdrowiejesz – powiedziała i przeszła do kolejnego łóżka.

Obchód zajął jej blisko dwie godziny. Żartowała z żołnierzem, który twierdził, że rana postrzałowa i kopniaki to nic wielkiego. Pocieszała zrozpaczonych, uspokajała zdezorientowanych.

Zanim wyszła, zobaczyła chłopca, chudziutkiego o ciemnej skórze, który przycupnął na łóżku Naomi. Z wahaniem, ochrypłym od nieużywania głosem czytał jedną z książek dla dzieci, wziętą z poczekalni.

Wymknęła się na zewnątrz, żeby zaczerpnąć trochę świeżego powietrza, i zobaczyła, że jej ojciec zrobił to samo, a teraz całuje mamę.

– Wiecie, że nie brakuje wam własnego pokoju. Macie cały dom.

Lana zwróciła fiołkowoniebieskie oczy na córkę i uśmiechnęła się.

– A, jest i moja dziewczynka. – Podeszła szybko i mocno przytuliła Fallon. – Jesteś taka zmęczona.

– Nie ja jedna.

– Oj tak. – Odsunęła się. – Nikogo nie straciliśmy. Dzięki bogini.

– Nawet wcześniaka?

– Tak. Było ciężko, ale w końcu udało mi się obrócić dziecko. Rachel chciała uniknąć cesarskiego cięcia, chyba że jednak miałby się rodzić pośladkowo.

– On.

– Brennan. Kilo dziewięćdziesiąt, czterdzieści centymetrów. Rachel nadal go obserwuje, ale jest zadowolona i z małego, i z jej stanu. To twarda kobieta.

– Tak jak ty. Idź do domu, obejrzyj Colina, a potem się prześpij.

– Taki mam plan. Zaraz przyjdą zmiennicy. Wszyscy wracajmy do domu.

– Muszę porozmawiać jeszcze z ludźmi w sali gimnastycznej, a potem wrócę.

Lana skinęła głową i przeciągnęła dłońmi po włosach.

– Zobaczysz, że niektórzy z nich potrzebują więcej czasu, żeby się zaaklimatyzować. Katie zajmuje się ich rozlokowaniem. Jest ich wielu, a większość nie powinna jeszcze mieszkać sama.

– Mamy ochotników, którzy przyjmą część do siebie – zauważył Simon.

– Ci w lepszym stanie mogą zająć te mieszkania i domy, które przygotowaliśmy przed misją. Ale niektórzy będą chcieli odejść.

– Nie powinni, jeszcze nie, ale…

– Porozmawiam z nimi – zapewniła ją Fallon i poprowadziła mamę do koni. – Chcesz trymignąć?

– Właściwie to przejażdżka dobrze mi zrobi.

Lana poczekała, aż Simon wsiądzie na konia, po czym wyciągnęła rękę i znalazła się za nim, jakby – choć kiedyś była rodowitą nowojorczanką – spędziła całe życie w siodle.

– Będziemy na ciebie czekać w domu – powiedziała i wtuliła się w plecy Simona, obejmując go rękoma.

Kiedy odjeżdżali, Fallon pomyślała o miłości. Może to jest największy cud? Czuć miłość, dawać ją, wiedzieć, że jest się kochanym.

Wskoczyła na Grace i pojechała do budynku szkoły, mając nadzieję, że przekona torturowanych, wyczerpanych i udręczonych, żeby wierzyli.

ROZDZIAŁ DRUGI

Kiedy Fallon wróciła do domu, zobaczyła, że ze stajni wychodzi Ethan, a za nim jak zwykle biegną dwa psy, Scout i Jem. Ostatnio brat tak urósł, że patrzyła na niego ze zdziwieniem. Dobrze pamiętała dzień, w którym się urodził – w domu, na tym samym wielkim łóżku, na którym ona, Colin i Travis przyszli na świat.

Wydał wtedy z siebie krzyk, który brzmiał jak śmiech. Kiedy wzięła go po raz pierwszy na ręce, spojrzał na nią tymi ciemnymi oczyma noworodka i przysięgła – nadal jest o tym przekonana – że szeroko się do niej uśmiechnął.

Od czasu tego pierwszego śmiecho-krzyku był pogodnym dzieckiem, ukochanym maleństwem całej rodziny. Fallon musiała jednak przyznać, aczkolwiek z niechęcią, że brat już nie jest dzieckiem.

Chociaż pozostał szczupły, na jego ciele zaczęły rysować się mięśnie. Po mamie miał karmelowe włosy i śliczne niebieskie oczy, wyglądało jednak na to, że wzrost odziedziczył po tacie, ponieważ z dnia na dzień nieomal przybywało mu po kilka centymetrów.

Zsiadając z konia, wyczuła od niego zapach stajni – na pewno wyrzucał gnój.

– Jak Colin? – zapytała.

– Mama mówi, że dobrze. Spał cały czas, kiedy jej i taty nie było. Pewnie nadal chrapie. – Przyjrzał się uważnie siostrze, sięgając po wodze Grace. – Ty też powinnaś się położyć.

– Tak zrobię. A Travis?

– Przyszedł do domu tylko na chwilę, żeby sprawdzić sytuację. Wziął na siebie zajęcia z rekrutami, które Colin miał prowadzić, więc zaraz musiał wracać.

Jej średni brat może nie całkiem stracił upodobanie do psot, ale można było na niego liczyć.

– Grace cieszy się, że zabrałaś ją na przejażdżkę – powiedział Ethan, który zdołał równocześnie pogłaskać i psy, i konia. Kiedy chodziło o zwierzęta, doskonale rozumiał ich myśli, uczucia i potrzeby. To był jego dar. – Teraz liczy na marchewkę.

– Naprawdę?

Fallon wyobraziła sobie ogród, rzędy marchewek, pomarańczowe włócznie w ziemi, sprężyste zielone pęki nad nią. Wybrała jedną z nich, pozwoliła uformować się słowom w myślach i pstryknęła palcami.

I nagle miała w dłoni świeżo wyrwaną marchewkę. Ethan zaśmiał się serdecznie.

– Dobre.

– Pracowałam nad tym. – Fallon otarła warzywo o spodnie na udzie i podała swojej kochanej, wiernej klaczy.

– Oporządzę ją – zaproponował Ethan. – Prześpij się trochę, Fallon. Mama kazała ci powiedzieć, że jeżeli będziesz głodna, to zostało trochę makaronu z sosem. Oni też padli.

– Okej. Dzięki, Ethan.

Odchodził już z Grace, gdy naraz zatrzymał się jeszcze na chwilę.

– Kiedy Eddie wrócił, akurat pomagałem Fred na farmie. Powiedział, że to, co tam robiono ludziom, których uratowaliście, było potwornością. Tak to nazwał.

– Tak. To bardzo trafne określenie.

– Widział tam małe dzieci.

– Owszem. Teraz są bezpieczne i wolne, i nikt ich nie skrzywdzi.

Te śliczne niebieskie oczy, tak bardzo podobne do matczynych, się zachmurzyły.

– Nigdy tego nie zrozumiem, wiesz? Nigdy nie zrozumiem, jak można być podłym.

Idąc do domu, pomyślała, że dla Ethana pierwszym i ostatnim wyborem zawsze będzie życzliwość. Nie cierpiała tego, że każdego dnia szkolił się do wojny.

Zastanowiła się nad makaronem, ale uznała, że jest bardziej zmęczona niż głodna, więc poszła prosto na dół do siebie.

I zastała Colina czekającego na nią w pokoju rozrywek. Najwyraźniej obudził się głodny, ponieważ na stole stały puste miska, talerz i kubek.

Dobry znak, podobnie jak koloryt jego cery i jasne spojrzenie orzechowych oczu.

– Jak ręka? – spytała.

Wzruszył ramieniem zdrowej i uniósł tę na temblaku.

– Dobrze. Mama mówi, że do końca dnia, a może i jutro muszę nosić to głupie coś, żebym nie szarpnął ręką i czegoś nie naderwał. Strasznie upierdliwe.

– Ona będzie jeszcze bardziej upierdliwa, jeżeli coś naderwiesz.

– Noo, tak. – Może i był nieustraszonym żołnierzem, ale nie na tyle głupim, żeby przeciwstawiać się mamie. – Niezła bitwa, co?

Pozwoliła mu się wygadać. Potrzebował tego, tak jak większość mężczyzn i kobiet, których odwiedziła w przychodni.

– My właściwie sprzątaliśmy, wiesz? – kontynuował. – Byliśmy zaraz za nimi, Fal, tuż za nimi. Ty wtedy byłaś akurat w sali tortur, tak? Eddie powiedział, że tam jesteś.

Chodził, kiedy mówił – dobrze rozumiała ten nerwowy zwyczaj, bo często robiła tak samo.

– Więc kilka duszków zajmowało się zamkami do cel, bo mieliśmy wszystko pod kontrolą, tak? Słychać było, jak część więźniów nafaszerowanych prochami woła o pomoc. A dzieciaki płakały. Jezusie. – Przerwał na moment. – Jezusie, te dzieci. Na to się nie można uodpornić. W każdym razie ten koleś pada na kolana, podnosi ręce. Nie będę załatwiał gościa, który się poddaje, więc podchodzę, żeby zabrać mu broń, a ten, wyobraź sobie, wszystko kładzie przed sobą. Ooo, myślę sobie. I, cholera, Fallon, zastrzelił go jeden od nich, a mnie postrzelił, zanim zdążyłem go załatwić.

Colin, prawdziwy żołnierz, który miał prawdziwą kompanię braci – i sióstr – w wojsku, czuł taki wstręt, że aż trząsł się z wściekłości.

– Zastrzelił swojego. Własnego, nieuzbrojonego człowieka. Kto tak, kurwa, robi?

– Żarliwi wyznawcy – odparła krótko. – Nie możesz lekceważyć żarliwych wyznawców.

– No, nie wiem, w co ten skurwiel wierzył, ale ja wierzę, że teraz smaży się w piekle. Zastrzelił swojego żołnierza, człowieka, który miał podniesione ręce. Nie stanowił żadnego zagrożenia. Tak czy inaczej załatwiliśmy ich. – Znowu wzruszył jednym ramieniem. – Rozmawiałaś z Clarencem?

– Tak. Ma się całkiem nieźle.

– Dobrze. To dobrze. Widziałem, jak dostaje kulkę, ale nie mogłem do niego dotrzeć.

– Większość z naszych rannych opatrzono i zwolniono. Parę osób musi spędzić więcej czasu w przychodni, ale wyliżą się, nic im nie będzie.

– Tak, mama też to mówiła. Chyba wybiorę się do miasta przekonać się na własne oczy.

– Powiedz Ethanowi, żeby przekazał to mamie i tacie, w razie gdybym nadal spała.

– Jasne. – Jedną ręką zebrał naczynia i postawił jedno na drugim. A potem ich spojrzenia się spotkały i popatrzyli na siebie jak żołnierze.

– To była dobra misja. Uwolniliśmy trzysta trzydzieści dwie osoby.

– Trzysta trzydzieści trzy – poprawiła. – Jedna kobieta właśnie urodziła dziecko.

– Serio? – Uśmiechnął się szeroko. – Ale czad. Na razie.

Poszła do swojego pokoju, a on ruszył na górę. Pomyślała, że został wychowany na farmera, kochał koszykówkę, przechwałki i znajdowanie małych skarbów. Kiedyś twierdził, że zostanie prezydentem. Ale nie zostanie. Był i zawsze będzie żołnierzem, i to cholernie dobrym.

Rozebrała się do naga i włożyła chłopięce bokserki oraz za duży T-shirt, który znalazła gdzieś lata temu i używała do spania. Po niezliczonych praniach wizerunek mężczyzny z gitarą zbladł i przypominał teraz ducha. Tata nazywał go Bossem, powiedział, że to był – albo jest, kto wie – rodzaj rockowego trubadura.

Nie miała żadnego talentu muzycznego, ale wiedziała, jak to jest być bossem.

Położyła się do łóżka, dziękując bogom, że nikt z tych, których kocha, ani tych, którymi dowodzi, nie zginął. A jako że głosy, opowieści i koszmary tych, których pomogła ocalić, rozbrzmiewały jej w głowie wraz z ich obawami, wdzięcznością i łzami, nakazała je sobie odciąć.

I zasnąć.

* * *

Obudziła się w świetle księżyca, czując w powietrzu jesienny chłód. Tuż nad ziemią unosiła się mgła, wąską smużką wijąc się pomiędzy kamiennym kręgiem. Szron połyskiwał na wysokich trawach pola niczym diamenciki.

Dalej rozciągał się las, który skrzypiał i szumiał na wietrze.

– Noo. – Obok niej Duncan przeczesywał wzrokiem pole i las, a potem obrócił się i spojrzał na nią ciemnozielonymi oczyma. – Tego się nie spodziewałem. Wciągnęłaś mnie?

– Nie wiem.

Nie widziała go od prawie dwóch lat, z wyjątkiem tej krótkiej chwili, gdy trymignął do Nowej Nadziei, żeby zdać relację. Wiedziała, że ma przyjechać na Boże Narodzenie zobaczyć się z rodziną. Tonia o tym wspomniała.

W październiku miną dwa lata, odkąd wyjechał po bitwie w ogrodach. Stracił wtedy przyjaciela, którego traktował jak brata. I to wówczas Fallon poważnie raniła wuja, który jeszcze przed jej narodzinami zabił swojego brata, a jej biologicznego ojca. Gdy czarny mag został strącony na ziemia, Simon Swift go dobił.

Duncan wyjechał szkolić żołnierzy i pracować z Mallickiem, jej nauczycielem, w odległej bazie – oboje potrzebowali czasu i przestrzeni.

– Noo – powtórzył. – Skoro już tu jesteśmy. – Trzymał dłoń na rękojeści miecza, kiedy mówił. Na nowo objął wzrokiem las, cienie nocy. – Słyszałem, że misja ratunkowa poszła świetnie. Uratowaliście dużo ludzi – dodał, zerkając na nią. – Mogliśmy pomóc.

– Było nas wystarczająco dużo. Będą kolejne. Ty…

Zauważyła, że albo zapuścił włosy, albo nie chciało mu się ich podcinać. Kręciły się na kołnierzu kurtki. Nie chciało mu się również golić, na jego twarzy – na mocnej, kanciastej szczęce – był kilkudniowy zarost.

Żałowała, że tak dobrze wygląda. Żałowała, że czuje tę… potrzebę bycia przy nim.

– Ja…? – spytał zachęcająco.

– Jestem zdezorientowana. Nie podoba mi się to. – Usłyszała podenerwowanie w swoim głosie, ale nie dbała o to. – Może to ty mnie w to wciągnąłeś.

– Nie wiem. Tak czy inaczej to nie było celowe. U mnie był letni wieczór. Siedziałem w swoim pokoju i rozmyślałem nad tym, że na koniec długiego dnia napiję się piwa. Mamy w bazie całkiem dobrze działający browar. A ty?

Nakazała sobie spokój i odpowiedziała w podobnym tonie.

– Lato, dzień po misji ratunkowej. Dopiero co wróciłam do domu. Spałam. Możliwe, że już jest wieczór.

– Okej, to prawdopodobnie nie przenieśliśmy się w czasie. Ale tu nie ma lata. Jesteśmy na ziemi MacLeodów, na terenie krewnych mojej mamy. To pierwsza tarcza, ta, którą zniszczył mój dziadek.

– To ciemność zniszczyła tarczę. Chłopiec i mężczyzna, którym się stał, był tylko narzędziem. Niewinnym.

Jej głos się zmienił, nabrał głębszej barwy, co sygnalizowało nadchodzącą wizję. Zmieniła się, prawie jarzyła teraz światłem. Widział to już wcześniej.

– No i znowu to samo – mruknął.

– Jesteś jego krwi, Duncanie, potomku MacLeodów. Ja jestem jego krwi, bo jesteśmy potomkami Tuatha de Danann. Tak jak nasza krew i piętno krwi tego, co czeka, otworzyły tę tarczę na magię, jasną i ciemną, tak krew zamknie ją ponownie.

– Czyja?

– Nasza.

– Ha, no to do roboty. – Wyciągnął nóż z pochwy przy pasku i przyszykował się do nacięcia wnętrza dłoni.

– Jeszcze nie! – Chwyciła go za ramię i poczuł jej moc, przepływającą przez niego i pulsującą. – Ryzykujesz otwarcie wszystkiego, ryzykujesz kres wszystkiego. Głód i potop, wypalona ziemia i popioły świata. Tyle jeszcze nadejdzie. Magia nabiera mocy, światło i ciemność, ciemność i światło. Burze mącą powietrze, miecze tną.

Teraz położyła mu dłoń na sercu, tak że poczuł zbyt wiele.

– Jestem z tobą, w bitwie, w łóżku, w życiu, w śmierci – powiedziała. – Ale nie tej nocy.

Każdy mięsień w jego ciele zadrżał, kiedy jej oczy, pociemniałe od wizji, spojrzały na niego.

– Słyszysz wrony? – ciągnęła.

Podniósł wzrok i zobaczył krążące nad nimi ptaki.

– Tak.

– Czekają, zło czeka, my czekamy. Ale już niedługo.

– Nie mogę się doczekać – wymamrotał.

Uśmiechnęła się do niego i w jej spojrzeniu było coś szelmowskiego, uwodzicielskiego i pełnego mocy.

– Myślisz o mnie.

– Myślę o wielu sprawach. – Boże, ślinił się, gdy na nią patrzył. – Może powinnaś wyjść z tego transu.

– Myślisz o mnie… – powtórzyła i przesunęła dłońmi w górę po jego klatce piersiowej, aż splotła mu palce na karku. – I o tym.

Przylgnęła do niego całym ciałem, jej wargi musnęły jego usta raz, drugi. Drażniąco, kusząco. I ten jej cholerny, gardłowy śmiech. Bolało go wszystko naraz, i chciał, potrzebował więcej, niż był w stanie znieść.

– Do diabła. Do diabła ze wszystkim.

Teraz w jej śmiechu zabrzmiała triumfalna nuta, gdy przyjął oferowane usta.

Smakowała dzikością, której pożądał. Natura i wolność, to, co nieznane, to, co od zawsze znane. Zdesperowany przesunął dłońmi w górę jej ciała, objął ją – wreszcie – i przechylił głowę, pogłębił pocałunek.

Wrony krążyły nad ich głowami, kamienie unosiły się we mgle, wiatr grał swą szaleńczą muzykę na polu i w lesie.

Napierał na nią mocno, bicie jego serca przypominało trzaski pioruna i pociągnąłby ją na tę pokrytą szronem ziemię, a potem wziął u wrót zagłady.

Lecz nagle go odepchnęła i oburzona prawie przewróciła, nagłym wyrzutem mocy.

– Co ty do cholery wyprawiasz? – spytała stanowczo. – Uważasz, że pojawiliśmy się tutaj, żebyś się do mnie przystawiał i…

– Nie wiem, dlaczego się tu znaleźliśmy – wyjąkał – ale nie zwalisz tego na mnie. To ty zaczęłaś. Ty się do mnie przystawiałaś.

– Ja…

Widział, jak jej złość zmienia się w konsternację, która miesza się z zadowoleniem, a na koniec dołączają wstrząs i wstyd.

– Nie byłam sobą.

– Bzdura. Zawsze jesteś sobą, wizje czy nie. – Był tak podniecony, tak cholernie jej pragnął, że z trudem powstrzymywał drżenie. – Wizjami się nie wytłumaczysz.

– Przepraszam. – Powiedziała to chłodno, ale powiedziała. – Nie wiem dlaczego…

– Kolejna bzdura. Oboje wiemy dlaczego. Prędzej czy później to dokończymy i przekonamy się, czy to załatwia sprawę, czy nie. Tymczasem…

– Nie jestem jakąś bałamutką.

– Kim?…

Zdała sobie sprawę, że nadal płonie. Z pożądania – nie była tak uparta, żeby się do tego nie przyznać – i z zażenowania.

– Tak Colin nazywa dziewczyny, które flirtują z chłopakami, a potem ich wystawiają. Nie jestem taka.

– Nie, nie jesteś taka. – Już spokojniejszy, spojrzał na nią ponownie. – Czujemy to, co czujemy. I ty, i ja. Jednym z powodów, dla których odszedłem, było to, że nie jestem gotów, żeby to czuć. Wydaje mi się, że z tobą jest tak samo.

– Byłoby łatwiej, gdybyś się wściekał.

– Byłoby łatwiej, gdybyś mi się pozwoliła wziąć. Szkoda dla nas obojga. – Odchylił głowę i przyjrzał się krążącym wronom. – Byliśmy już tutaj, i ty, i ja.

– Tak. I będziemy tu ponownie. Co zrobimy wtedy, co zrobimy pomiędzy teraz a wtedy i co potem? To wszystko jest tak ważne. Nie mogę myśleć o… seksie.

– Każdy myśli o seksie – rzekł z roztargnieniem. – Powiedziałem ci, że wrócę do Nowej Nadziei, i to zrobię. Powiedziałem, że przyjadę po ciebie, i tak zrobię.

Dobył miecza, rozpalił go i cisnął ogniem we wrony. Odwrócił się do niej, gdy ugodzone rozjarzyły się ogniem i spadły.

– Ty też o mnie myśl.

Obudziła się w swoim łóżku, a przez okna wpadało miękkie wieczorne światło. Westchnęła i wstała, żeby się ubrać i znaleźć rodzinę.

Duncan w mgnieniu oka przeniósł się do swojej kwatery, z tak samo nieprzyjemnym szarpnięciem, z jakim z niej zniknął.

– Kurwa mać!

Opadł na pryczę, starając się złapać oddech. Pomyślał, że to nie było trymiganie. Ono sprawiało, że krew płynęła energiczniej, a ta podróż w obie strony przypominała raczej wystrzelenie z działa.

Musiał się napić piwa i może pójść na porządny, długi spacer. Musiał znowu objąć Fallon. Nie – chciał ją objąć, a to było coś zupełnie innego niż konieczność.

Przypomniał sobie, że trzymał ręce z dala od niej przez blisko dwa cholerne lata. Wstał i zaczął chodzić po sypialni w domku, który dzielił z Mallickiem. Trzymałby je przy sobie dłużej, gdyby nie to, że zaczęła się do niego przystawiać.

To nie jej wina – a przynajmniej nie do końca. Nie był na tyle głupi, żeby tak myśleć. Coś ich porwało – najlepiej na razie się tym nie zajmować.

Ile razy był w tym miejscu w snach, w wizjach? Kamienny krąg, pola, lasy. Nigdy nie znalazł się w domu, który przed apokalipsą MacLeodowie zajmowali od pokoleń, ale znał go.

Tonia go znała – powiedziała mu o tym.

A Fallon?

Powinien był ją o to spytać. Jeżeli znowu znajdzie się na tym polu, pójdzie do domu, poszuka duchów. Poszuka rodziny, która od pokoleń uprawiała tę ziemię, żyła i umierała w tym domu.

Znał ich imiona, bo mama mu o tych ludziach opowiadała. Znał ich imiona, ich historie. Ale to nie było to samo.

Odpiął miecz. Dziwne, miał go przy kamieniach, chociaż zdjął pas, żeby wziąć prysznic po długim dniu treningów. I był ubrany w ulubioną skórzaną kurtkę, znalezioną podczas misji zwiadowczej w Kentucky, na którą trymignął z kilkoma oddziałami.

Pomyślał, że był przygotowany do walki i na niepogodę. A potem skojarzył, że Fallon też. Sweter i kamizelka z brązowej skóry, wełniane spodnie. Z całą pewnością nie spała w ubraniach przeznaczonych na chłody.

Interesujące. Magia była dlań źródłem niewyczerpanej ciekawości. Nauka, sztuka, cud – a wszystko spowite mocą.

Zerknął na stertę książek – w większości pożyczonych od Mallicka. Ten człowiek kazał mu nieustannie studiować. Czytać i się uczyć, patrzeć i widzieć, trenować i robić.

Jego własny Yoda.

Jezu, ależ tęsknił za wieczorami, kiedy całą rodziną oglądali filmy na DVD.

Chodził po pokoju i patrzył na przypięte do ścian szkice. Mama, siostry, przyjaciele. Bill Anderson przed Przeżytkami. Drzewo pamięci. Wisiało na nim nazwisko jego ojca i nazwisko człowieka, który przez krótki czas pełnił tę funkcję. Mężczyzny, którego jego mama przez ten krótki czas kochała.

To Austin dał mu zestaw artystyczny – przedmiot jeszcze cenniejszy niż ta skórzana kurtka. Duncan już dawno zużył kredki, węgle drzewne i pastele. Ale znajdował nowe.

Któregoś razu Mallick go zaskoczył. Duncan spodziewał się, że tak wymagający nauczyciel wyśmieje jego zamiłowanie do szkicowania i skrytykuje marnowanie papieru oraz zasobów. Zamiast tego Mallick znalazł alchemika, który potrafił stworzyć nowe przybory.

Powiedział, że sztuka to dar.

Oczywiście ważne było też, że Duncan potrafił rysować mapy – i to bardzo szczegółowe. Albo odtwarzał na papierze bazę wroga, co pomagało w planowaniu misji.

Mimo to Duncan nie pokazał mu szkiców Fallon. Nawet tego, który przedstawiał ją, jak w Studni Światła wydobywa miecz i tarczę z ognia.

Prawie otworzył szufladę, w której trzymał jej szkice, ale zaraz się cofnął. Doszedł do wniosku, że to tylko proszenie się o kłopoty. Przeciągnął palcami po grzywie czarnych włosów, uznał, że się uczesał, i poszedł do salonu, w którym Mallick siedział przy ogniu.

Wiedział, że czarodziej wybrał ten domek, w gruncie rzeczy letniskowy, z powodu kominka, drzew oraz kawałka ziemi, na której uprawiał ogródek i trzymał pszczoły. A na poddaszu miał warsztat.

Duncan, który uważał się za całkiem dobrze obeznanego z magią – do diabła, w końcu w Nowej Nadziei uczył młodszych Niesamowitych – nauczył się na tym poddaszu cholernie wielu rzeczy.

Samo miejsce nie było za szczególne – zimą musieli rzucać czar, żeby nie zamarznąć – ale całkiem dobrze sobie radzili. Może i żaden z nich nie potrafił gotować, ale głodem nie przymierali.

– Idę na piwo – oznajmił.

– Napij się wina – powiedział Mallick – i opowiedz mi o Fallon.

Duncan stanął jak wryty.

– Ty nas tam wysłałeś? No, żesz, do ciężkiej…

– Nie, ale widziałem was oboje w ogniu.

– Nie wysłałeś nas tam?

– Nie. – Mallick nachylił się i nalał drugi kielich wina, smacznego, cierpkiego wina z jabłek, które Duncan pomógł mu zrobić zeszłej jesieni.

Chłopak opadł ciężko na drugi koniec wysłużonej kanapy. Wolałby piwo, ale trudno, jak go nie było, wino też się nadawało.

Upił łyk i zmierzył Mallicka wzrokiem.

Ten człowiek nie kłamał, to trzeba mu było przyznać. Teraz siedział spokojnie – często okazywał cierpliwość kota przed mysią dziurą. Siwizna przeplatała jego ciemne włosy – dłuższe niż u Duncana. Białe pasemko w brodzie, o dziwo, dodawało mu szyku. Dbał o kondycję jak dobry żołnierz.

Duncan podejrzewał, że Mallick wygląda całkiem nieźle jak na faceta, który żyje od kilku stuleci.

– Zamierzałem wybrać się na piwo i nagle bach, znaleźliśmy się razem. Powiedziała, że się kimnęła. Zasłużyła sobie na odpoczynek, z tego, co wiem od Toni.

– Tak.

– Kiedy tam byliśmy, Fallon miała wizję.

Mallick pokiwał głową.

– Opowiedz mi o tym. Widziałem was, ale nie słyszałem.

Zamiast napić się piwa i pójść na spacer, Duncan pił wino przy ogniu i opowiadał o wizjach.

– Jej krew, moja, pewnie też Toni, bo jesteśmy bliźniętami. To nie dziwi. Nie wiadomo tylko, jak i kiedy. Te wizje to zwykle parszywa sprawa. Przez te enigmatyczne brednie jest więcej pytań niż odpowiedzi.

– Odpowiedzi są podane – poprawił go Mallick. – Jesteś z Tuatha de Danann, tak jak Fallon. Tak jak twój dziadek. Jego krew, niewinna, odegrała rolę w otwarciu tarczy. Twoja krew i krew Jedynej ją zamknie.

Duncan wychylił wino.

– Jak i kiedy? – powtórzył.

– Miej trochę odwagi i wiary. Wiesz już co, a to cię doprowadzi do jak. A gdy się tego dowiesz, gdy wszystko, co musi zostać zrobione, zostanie zrobione, będziesz wiedział kiedy.

Duncan pomyślał, że to tylko kolejne enigmatyczne brednie.

– Zaryzykowałem życiem i zrobię to ponownie. Ona też. Tak samo ludzie z Nowej Nadziei, ludzie tutaj i w każdej bazie, którą założyliśmy. Tak samo ludzie, którzy walczą, a do których jeszcze nie dotarliśmy.

– Bogowie są zachłanni, chłopcze – powiedział łagodnie Mallick.

– Jakbym o tym nie wiedział. Nie pytam, dlaczego niektórzy zabijają, torturują i niewolą innych, bo i po co. Po prostu to robią.

– Strach, ignorancja, żądza władzy.

– To tylko słowa. – Duncan odrzucił je machnięciem, jakby ścierał warstewkę kurzu. – To natura, niektórzy już po prostu tacy są. Studiowałem historię. Ludzie robili to samo od zawsze. Zanim magia przygasła i potem. Może zwłaszcza potem. Świat zmierza do piekła, a oni nadal to robią.

– Życie jest długie.

– Twoje na pewno. – Duncan uśmiechnął się złośliwie.

Rozbawiony Mallick pokręcił przecząco głową.

– Życie wszystkiego, światów, bogów, magii i ludzi. Ale ponieważ moje było długie, to mogę ci powiedzieć, że istniały czasy harmonii oraz równowagi i że zawsze były możliwe. To wiara i odwaga daje im potencjał.

– Wiara w bogów i ich enigmatyczne brednie?

– W światło, chłopcze. W to, co ono ze sobą niesie i co oferuje. Jesteś gotów walczyć i zginąć za swoje przekonania, za swoje ideały, po to, by bronić niewinnych i ciemiężonych. Ale po bitwie, po rozlewie krwi, po wojnach, czy będziesz dla nich żył? Światło dla życia.

Solas don Saol. – Duncan pomyślał o słowach wyrytych na drewnianej bransolecie Fallon.

– Jedyna z czasem zrozumiała, że walka to nie wszystko. – Mallick pochylił się i dolał sobie wina. – Nie opowiedziałeś mi całego spotkania.

– Nieistotne. – Zirytowany Duncan uznał, że też się jeszcze napije. – Poza tym sam widziałeś.

Mallick nic nie mówił, tylko popijał wino. Cholerna cierpliwość polującego na mysz kota.

– Przystawiała się do mnie. Trzymałem ręce przy sobie, dopóki ona nie zaczęła pierwsza. I zabrałem je, jak tylko powiedziała nie. Tyle że właściwie nie powiedziała. Nigdy tego nie mówi. I nie będę z tobą o tym rozmawiał. To dziwne.

– Jesteś młody i zdrowy, tak samo jak ona. Już samo to skutkuje przyciąganiem. Ale pomiędzy wami jest coś więcej niż pragnienie fizycznego uwolnienia napięcia i oboje o tym wiecie.

– Fizycznego uwolnienia napięcia. – Duncan potarł twarz dłońmi i przez moment ją nimi zasłaniał. – Jezu.

– Uważasz, że nie pozwalając sobie na rozkosze cielesne, nie rozumiem pożądania?

– Nie chcę… – Duncan oderwał ręce od twarzy i popatrzył na czarodzieja zielonymi oczyma, w których mieszały się fascynacja i przerażenie. – Nigdy? Żadnego seksu, ani razu? Nie, no nie mów mi. To dopiero jest dziwne.

– Ciało – kontynuował swobodnie Mallick – umysł, duch. Są tacy, którzy znajdują partnera pod każdym względem.

– Nie szukam partnerki.

Mallick potaknął i upił wino.

– Kiedy nie szukasz, to nie widzisz.

Duncan pomyślał, że już dość, i wstał. Wystarczy.

– Pójdę się przejść – rzekł.

Mallick wciąż siedział rozparty na kanapie, kiedy Duncan wyszedł. Pomyślał, że chłopak będzie długo rozpamiętywał tę rozmowę. Sprawdzi również wartowników, zabezpieczenia i zrobi niezapowiedzianą kontrolę u nowych rekrutów.

Był urodzonym żołnierzem, nie było co do tego wątpliwości, urodzonym przywódcą, chociaż nadal musiał się wiele nauczyć.

Rozchodzi frustrację i rozżalenie, pomyślał, tak samo jak – kiedyś w końcu – połączy odwagę, której mu nie brakowało, z wiarą, której ciągle jeszcze nie ufał. Stanie się tym, kim musi się stać.

Od tego zależą losy świata.

ROZDZIAŁ TRZECI

Fallon poświęcała sporo czasu na analizowanie map i obrazów w krysztale. Gdy potrzebowała dodatkowych informacji, wchodziła w niego. Z przyzwyczajenia też trenowała w ciemnościach przed świtem, zanim jej rodzina wstała, w roli przeciwników obsadzając wyczarowane duchy.

Pomagała mieszać balsamy, eliksiry i toniki, ponieważ były konieczne, a zdolność ich tworzenia wymagała regularnego doskonalenia. Chodziła na polowania, zwiady i poszukiwania rozmaitych przedmiotów, jako że te umiejętności również wymagały stałej praktyki.

Od rodziców nauczyła się, że nie można przewodzić społeczności, nie będąc jej częścią. Od Mallicka – że szkolenie, nauka i poszukiwania nigdy się nie kończą.

Był słoneczny dzień. Fallon szła do koszar, a powietrze rozbrzmiewało brzękiem stali uderzanej o stal, głuchy łoskot amunicji ćwiczebnej (bojowa była zbyt cenna) i świst lecących strzał.

Obserwowała, jak obecni i potencjalni żołnierze toczą szkoleniowe walki, a Colin z jednakowym zapałem wykrzykuje rozkazy i obelgi.

– Chrzanić to, Riaz, nie żyjesz! – zawołał. – Wyjmij te cholerne kamienie z butów, te stopy mają tańczyć. Petrie, rusz tyłek. Dostałeś zadyszki?

Fallon usłyszała w głosie brata takie niedowierzanie, że zachichotała, kiedy chwycił miecz Petriego i za pomocą zaczarowanego ostrza podciął mu gardło.

– No to spróbuj oddychać bez tchawicy. A teraz pięćdziesiątka.

Petrie, co najmniej dwa razy starszy od Colina, posłusznie przetoczył się na brzuch. Może w duchu się skrzywił, ale zaczął odliczać pompki.

Piętno na jego nadgarstku połyskiwało od potu. Fallon pomyślała, że będzie trenował i przyjmował rozkazy od nastolatka, ponieważ dobrze wie, na czym polega bycie niewolnikiem Wojowników Czystości.

Sekta stworzona przez fanatycznego Jeremiaha White’a osobom dysponującym umiejętnościami magicznymi wypalała pentagram na czole. Torturowała je, a potem dokonywała egzekucji. Ludzi takich jak Petrie, pozbawionych zdolności magicznych, wyznawcy White’a znakowali jako niewolników i wykorzystywali jak chcieli w imię swojego bezlitosnego boga.

Więc Petrie będzie trenował, zrobi pięćdziesiąt pompek, po czym sięgnie po miecz treningowy i stanie do walki.

Niektórzy nie chcieli tego robić. Część osób uratowanych z niewoli lub ocalonych przed zbliżającą się śmiercią nie chciała sięgać po miecz ani łuk. Taki był ich wybór. Istniały wszak inne sposoby obrony: sadzenie roślin, budowanie domostw, doglądanie bydła, uczenie, szycie, tkanie, gotowanie, leczenie chorych oraz rannych czy opiekowanie się dziećmi.

Istniało wiele sposobów walki.

Petrie wybrał miecz i kiedy zrobił te pięćdziesiąt pompek – choć podczas ostatnich pięciu drżały mu ramiona – dostrzegła w nim potencjalnego żołnierza.

Pomyślała ponownie, że będzie trenował dalej, a potem zerknęła w kierunku, z którego dobiegały okrzyki.

Travis właśnie wyprowadzał z lasu kolejny oddział, który potem przegonił przez pole i przez ostatni morderczy odcinek toru przeszkód. Na czele biegła dziewczyna, na oko szesnastoletnia. Jej blada cera była zarumieniona od wysiłku. Miała delikatne rysy twarzy. W jej egzotycznych oczach malowała się zaciekła determinacja. Biegła, wysoko podnosząc nogi między starymi oponami. Miała rude pasmo – niczym znak oporu – kontrastujące z czarnymi włosami związanymi w długi koński ogon. Kołysał się, kiedy wskoczyła na sznurkową ścianę wspinaczkową.

Wspinała się po niej niczym jaszczurka po skale. Pot znaczył plamami jej koszulkę i spływał po ciele, ale zdołała przerzucić jego ciężar przez szczyt, przebiec po wąskiej rampie i przeskoczyć na następną ścianę. Znalazła podparcie dla rąk, przeszła na drugą stronę i na dół, po czym rzuciła się do mety.

Obserwator podał jej czas. Dwadzieścia trzy minuty, czterdzieści jeden sekund.

Fallon, na której zrobiło to wrażenie, podeszła i podała dziewczynie manierkę, podczas gdy kilka następnych osób dopiero pokonywało ostatnią ścianę.

– Dzięki – rzekła tamta.

– Marichu, prawda? – zagadnęła Fallon.

– Tak.

– Cholernie dobry czas.

Marichu otarła pot z twarzy.

– Rekord nadal należy do ciebie. Dwadzieścia dwa, dwanaście. Pobiję go.

– Tak sądzisz?

– Pobiję go. – Oddała manierkę. – Chcę jechać na następną misję.

– Jak długo tu jesteś? Jakieś trzy tygodnie, prawda?

– Pięć. Jestem gotowa.

– To zależy od instruktorów, ale do minimum zostały ci trzy tygodnie.

– Jestem gotowa – powtórzyła Marichu i odeszła, żeby się porozciągać.

Fallon poczekała na Travisa. Kiedy ostatni rekrut przebiegł tor przeszkód, chłopak nakazał oddziałowi wzięcie prysznica przed następnymi zajęciami. Miała to być taktyka prowadzona w sali szkolnej przez ich ojca.

– Marichu – powiedziała.

Travis pokiwał głową i przyssał się do manierki. Był tyczkowaty i miał rozjaśnione przez słońce włosy, które ostatnio splatał po lewej stronie w trzy warkoczyki. Zerknął na Marichu, która kierowała się do koszar z pozostałymi.

– Silna, bystra i cholernie szybka – odparł. – Niemal tak szybka jak elf. No, taki powolny elf.

– Ale nim nie jest, prawda? Duszek?

– Tak. To ona uciekła Wojownikom Czystości, zanim zagonili ją do jednego ze swoich ośrodków, ale najpierw zdążyli ją zgwałcić, pobić i zniszczyć jedno z jej skrzydeł.

– Tak, pamiętam.

– Była w kiepskim stanie, kiedy się na nią natknęliśmy, Flynn, Eddie, Starr i ja. Powiedziała, że szła tutaj. Miała gorączkę z powodu zakażenia, była półżywa z głodu i ciągle obolała. A mimo to wystrugała dzidę z gałęzi i nieźle by nas podziabała, gdyby tylko mogła, zanim zdołaliśmy ją przekonać, że jesteśmy ci dobrzy.

– Nie było mnie, kiedy ją tutaj sprowadziliście. Uzdrowiciele próbowali wyleczyć jej skrzydło. Mama próbowała.

– Nie dała rady. Było zbyt zniszczone i zbyt wiele czasu upłynęło pomiędzy tym, jak zostało połamane a znalezieniem jej przez nas. To było dla niej trudne, ale muszę przyznać, że to zrównoważyła. Dobrze radzi sobie z łukiem. Nie świetnie, ale ma zadatki. Z mieczem jest póki co gorzej, ale… jest szybka, wytrzymała i zwinna, nikt w grupie nie ma z nią szans.

– Myśli, uczucia?

Westchnął ciężko. Został tak wychowany, żeby nie szperać w prywatnych myślach innych ludzi. Nie żeby tego co jakiś czas nie robił. Teraz, po tym jak Nowa Nadzieja została zinfiltrowana i zaatakowana przez Petrę, należało to do jego obowiązków.

– Muszę przyznać, że potrafi blokować próby wejścia do jej głowy. Ale wyczuwam, że jest wkurzona. Bardziej zdeterminowana, ale i wkurzona. Chce walczyć. Lubi się uczyć jazdy konnej, chciałaby się nauczyć prowadzić samochód. Normalne rzeczy, Fallon. Nie ma tam niczego ukrytego, czuję to. No i domyśliła się, że wpadła w oko Colinowi.

– Co?

– On się z tym nie zdradza, bo dziewczyna jest dość młoda, no i należy do rekrutów. Ale podoba mu się. Nie szperałem w jego głowie, widzę to. No i o.

– No i o… – powtórzyła zamyślona Fallon. – Ile osób jest gotowych do akcji?

– Powinnaś spytać tatę.

– Tak zrobię. I Poego, Tonię i Colina oraz pozostałych instruktorów. A teraz ciebie.

Założył kciuki za przednie kieszenie i zaczął się metodycznie zastanawiać. Zawsze starał się wszystko dobrze przemyśleć i właśnie dlatego spytała go pierwszego.

– Cztery, może pięć – odrzekł wreszcie. – Anson, Jingle, Quint, Lorimar i może Yip. Niemagiczny, elfka, wiedźma, niemagiczny i zmiennokształtny. W tej kolejności.

– Okej, dzięki. Do zobaczenia.

Przeszła do miejsca, w którym u Toni zmieniała się akurat grupa.

Siostra bliźniaczka Duncana – nie sposób było patrzeć na nią i go nie widzieć, chociaż dziewczyna miała delikatniejsze rysy twarzy i oczy koloru letniego nieba zamiast leśnej zieleni. Wilgoć w powietrzu sprawiła, że włosy się jej kręciły mocniej, jakby chciały się wydostać z przytrzymującej je opaski.

Tonia naciągnęła strzałę i ją wypuściła. Trafiła słomianą sylwetkę prosto w serce.

– Jak ci idzie? – zagadnęła Fallon.

Tonia naciągnęła kolejną strzałę.

– Nieźle – odparła. – W grupie, która właśnie skończyła, mam jedną czy dwie osoby, które może nawet się nie postrzelą w stopę.

– Pracujesz z Marichu?

– Jasne. Ma potencjał i rozważam, czy nie przenieść jej do kuszników. Jest silna i chyba lepiej by jej było strzelać z kuszy niż z łuku. Na razie opada jej lewe ramię, prawdopodobnie z powodu uszkodzonego lewego skrzydła. Pracujemy nad tym.

Wystrzeliła trzecią strzałę. Ta druga trafiła manekin między oczy, a trzecia przebiła krocze.

– Nie będzie miał małych słomianych ludzików – powiedziała Tonia i się uśmiechnęła. – Dziś w ogrodach jest muzyka. Może się tam spotkamy? – I zanim Fallon zdołała odpowiedzieć, Tonia położyła jej dłoń na ramieniu. – Odzyskaliśmy je, Fallon. Nie pozwolimy na to, żeby Petra i jej jędzowata matka odebrały nam ogrody. Sama tak powiedziałaś.

– Tak.

Pomyślała o Petrze, swojej kuzynce, córce brata jej biologicznego ojca – i morderczyni. Krew z jej krwi.

Odepchnęła od siebie te myśli.

– Tak powiedziałam – powtórzyła. – Nie pozwolimy na to.

– Ale rzadko tam przychodzisz. No i jest chłopak, któremu się przyglądam. Powiedziałabyś mi, co o nim myślisz.

Fallon zazdrościła Toni, że z taką naturalnością „przygląda się” chłopakom. Jeżeli i ona wpadła mu w oko, dziewczyna przejdzie do następnego etapu.

– Jaki chłopak?

– Anson, rekrut, dotarł tutaj z Tennessee. Uroczy akcent, zabójcze mięśnie brzucha i jak na razie nie okazał się dupkiem.

– Travis powiedział, że nadawałby się już do akcji.

– Zgodziłabym się. Więc przyjdź dziś wieczorem i sama się przekonaj. Spędź wieczór ze mną i z Hannah.

– Następnym razem – odpowiedziała szczerze. – Dziś nie mogę.

– Coś szykujesz?

– Tak. Nadal pracuję nad szczegółami i muszę porozmawiać z tatą, z Willem, z kilkoma innymi osobami, w tym z tobą. Na początek, ile twoim zdaniem osób jest gotowych do misji?

– Tak z marszu? Sporo z nich jest jeszcze zielona. – Tonia pokazała gestem, żeby poszły wyjąć strzały. – Powiedziałabym, że może Anson z tym swoim zabójczym brzuchem. Ma za sobą niemal dwa miesiące treningu. Niemagiczny, nieustraszony, ale niegłupi. Jest jeszcze Quint, który pojawił się mniej więcej w tym samym czasie. Czarodziej, niesamowicie dobry szermierz. Nadal uczy się wykorzystywać swoje zdolności magiczne, ale już je nieźle kontroluje.

– Tylko tych dwóch?

– Myślę. – Tonia otarła pot z czoła. – Jest jeszcze Sylvia… nie… – Potrząsnęła głową. – Jeszcze nie. Cholera, Hanson Lorimar. Pozer i strasznie mnie wkurza, ale jest solidny. Niemagiczny – dodała. – Do tego Jingle, bardzo szybka elfka. Lubi się wygłupiać, ale poważnieje, kiedy trzeba.

– A Yip?

– Zmiennokształtny. Potencjalnie tak. Co to za misja?

Fallon już miała się uchylić od odpowiedzi, ale rozmawiała przecież z Tonią.

– Enklawa Wojowników Czystości. Arlington.

Tonia wybałuszyła oczy.

– Arlington? Jest olbrzymie, no i przymila się do Waszyngtonu.

– Owszem.

– Podobno zawiązali sojusze z Mrocznymi Niesamowitymi i z Najeźdźcami. I zrobili z tego miejsca prawdziwą twierdzę.

– To też się zgadza.

Tak jak Travis, Tonia nie śpieszyła się z opinią. Tłusta sójka przysiadła na słomianym celu i zaczęła go skubać.

– Fallon, jestem z tobą, ale jest nas za mało, żeby przejąć to miejsce.

– Pracuję nad tym. Zachowaj to dla siebie, proszę, dopóki nie porozmawiam z tatą, Willem i kilkoma innymi.

– Nie ma problemu. Gdybyśmy zajęli Arlington…

– To dostaliby solidnego łupnia – skończyła Fallon. – O to właśnie chodzi.

Ponieważ jej ojciec, Colin i Poe mieli przez cały dzień zajęcia, wróciła pieszo do domu.

Ku bezbrzeżnemu zdumieniu zastała mamę, Fred, Arlys i Katie w basenie.

– Przyłapałaś nas – zaśmiała się Lana. – Musisz do nas dołączyć.

– Co się dzieje?

– Spotkanie komitetu – zachichotała Katie, burmistrzyni i jedna z założycielek miasta, po której Tonia odziedziczyła ciemne kręcone włosy, a Duncan zielone oczy.

– Ktoś tu chyba pił wino – zauważyła Fallon.

– O tak, owszem! – Fred, całkiem naga, wyfrunęła z wody na skrzydłach, podleciała do góry, potrząsnęła rudymi lokami i dała z powrotem nurka.

– Och, kochanie, chodź, ty też zrób sobie przerwę. Najmłodsza dwójka Fred śpi. – Lana wskazała na koc w cieniu, na którym leżała dwójka dzieci Eddiego i Fred. – Reszta dzieci robi to, co dzieci robią w upalny letni dzień.

– A my mamy tu prywatną imprezkę – dokończyła Arlys.

Kronikarka, siła robocza i założycielka Nowej Nadziei nie była naga. Z błogą miną leżała w wodzie na plecach w podkoszulku i majtkach.

– Nie pamiętam, kiedy ostatni raz pływałam w basenie tak po prostu – dodała.

Fallon przyszło do głowy, że nigdy nie widziała tej czwórki tak zrelaksowanej. Zastanawiała się, czy nie robią sobie takich prywatnych imprezek co jakiś czas pod jej nieobecność.

Bóg jeden wiedział, jak bardzo sobie na nie zasłużyły.

– No chodź! – Fred zamachała dłońmi i wyczarowała w basenie małe fontanny. – Rozmawiamy o mężczyznach. I o seksie. Bardzo go lubię. Cała wtedy migocę.

– Nie uprawiałam seksu od… kto wie? – odezwała się Katie. – Mężczyźni, z którym chodzę do łóżka, umierają. – Przyłożyła dłoń do ust, a kiedy rozległ się śmiech, Fred podpłynęła, żeby ją objąć. – Och, to nie jest śmieszne. Tak po prostu jest. Nie jestem smutna – uspokoiła przyjaciółkę. – Kochałam ich obu. Wiesz jak to jest, Lano.

– Wiem.

– Myślałam, czyby nie przespać się z Jessem Barlowem.

Arlys zanurkowała pod powierzchnię, a po chwili wypłynęła, wypluwając wodę.

– Jess Barlow!

– Zastanawiam się. Ale, o Jezu, nie chciałabym, żeby umarł. – Katie znowu się zaśmiała i odgarnęła z twarzy mokre włosy. – Ale ponieważ to tylko małe pożądanie, a nie miłość, to może…

– To dobry żołnierz – wtrąciła Fallon, jak się jej zdawało, z nadzieją.

Katie mrugnęła do niej.

– Słonko, patrzyłam raczej na to, że ma niezły tyłek.

– Och. No tak. – Poczuła rozbawienie matki, gdy Lana zamachała w wodzie nogami, i uśmiechnęła się. – Powiedziałabym, że Mark McKinnon ma lepszy, a też nie ma żony ani partnerki.

Arlys zaśmiała się serdecznie, kiedy Katie pokręciła głową.

– Rzeczywiście ma lepszy tyłek – powiedziała burmistrzyni – ale jest co najmniej dziesięć lat młodszy ode mnie.

– A jakie to ma znaczenie?

– Mądre dziecko. Mark McKinnon. – Lana wskazała palcem na Katie. – Do dzieła.

– Nie mogłabym… eee, chyba.

– Postaraj się go nie zabić – dodała Fallon i po chwili szoku wszystkie cztery kobiety wybuchły gromkim śmiechem.

– Jesteś teraz, oficjalnie, uprawniona do udziału w naszych prywatnych imprezkach. – Arlys chlapnęła wodą w kierunku Fallon. – Wskakuj do basenu, dziewczyno.

Czekało ją tyle zadań: musiała jechać do miasta, musiała porozmawiać z Willem, musiała sprawdzić, co z uratowanymi. Musiała… Aaa, co tam.

Odpięła miecz i ściągnęła buty. Po krótkim namyśle rozebrała się do naga, tak jak jej mama i Fred. A potem skoczyła, zrobiła dla zabawy podwójne salto i zanurkowała pod wodę.

Później, gdy jechała konno do miasta, rozmyślała nad tym, jak wiele przyjemności dało jej te pół godziny wygłupów z grupą kobiet. Był to krąg jej matki – bez Rachel, która nie mogła wyjść z przychodni, i bez Kim, która prowadziła zajęcia zielarstwa.

Zapraszamy do zakupu pełnej wersji książki