Tytuł oryginału: Run, hide, fight back

Projekt okładki: Paweł Panczakiewicz/PANCZAKIEWICZ ART.DESIGN

Redakcja: Maria Śleszyńska

Redakcja techniczna: Anna Sawicka-Banaszkiewicz

Skład wersji elektronicznej: Robert Fritzkowski

Korekta: Anna Sawicka-Banaszkiewicz, Maria Śleszyńska

Zdjęcia na okładce:

© Lianhao Qu/Unsplash

© Nilufer Barin/Arcangel Images

Copyright © 2018 by April Henry

Published by arrangement with Henry Holt Company.
Henry Holt® is a registered trademark
of Macmillan Publishing Group, LLC.

All rights reserved.

© for this edition by MUZA SA, Warszawa 2020

© for the Polish translation by Agnieszka Lipska-Nakoniecznik

ISBN 978-83-287-1210-2

Wydawnictwo Akurat

Wydanie I

Warszawa 2020

FRAGMENT

Mojemu ojcu, Hankowi Henry’emu (1923–2003),

prawemu człowiekowi z zasadami,

dla którego najważniejsze było,

aby codziennie każdemu z nas powiedzieć: „kocham cię”.

Spis treści

„Florida Today” 18 stycznia 2015

Ocaleć

Sto sześćdziesiąt kilometrów

Jest ich tak wiele

Czas, by umrzeć

Jak strzelanie do kaczek

Ze względu na krew

To nie może być prawda

Czekając na śmierć

Panika

Żadna z tych osób

W pułapce

Gra wideo

Jakby zależało od tego jej życie

Zanim on nas zobaczy

To twój szczęśliwy dzień

To tylko skorupa

Najlepsze na świecie reality show

Jak długo

Bez względu na to, co się wydarzy

To ja będę decydował

Wszystko, żeby przetrwać

Po raz ostatni

Odkrycie największej tajemnicy

Oni chcą, żebym w to wierzyła

Jaki jest naprawdę

Dla ludzi takich jak wy

Przypuszczam, że mówi

Obudź się!

Uprzedzaliśmy, co się stanie

Powoli, powoli

Wszystko jest pod kontrolą

Wszyscy pójdziecie ze mną

To ostatnia rzecz, której będą się spodziewać

Wszystkich nas nie zastrzelą

Walczyć do końca

My nie uciekamy

Jeśli chcesz nas okłamać

Każdy trzask i każdy stukot

Szanse bliskie zeru

Nigdzie nie jest bezpiecznie

Nie miałem pojęcia

Dokładnie tam, gdzie trzeba

Niczego poza oddechem

Stworzona jedynie do zabijania

Naprawdę wierzyłeś

Tylko kilka centymetrów

Już go nie ma

Nie ustępuje

Na spuście

To koniec

Tego już za wiele

Morderstwa i wzięcie zakładników w Fairgate Mall […]

Razem możemy coś zmienić

Od autora

„Florida Today”
18 stycznia 2015

Po wybuchu sobotniej strzelaniny w centrum handlowym Melbourne Square na miejsce zdarzenia błyskawicznie przybyły dziesiątki funkcjonariuszy policji z okolicznych posterunków, którzy nieśli pomoc klientom centrum, a także zamknęli dostęp do budynku. W tym samym czasie do przeszukania obiektu przygotowywał się specjalnie przeszkolony oddział antyterrorystów…

Jak poinformował szeryf hrabstwa Brevard Wayne Ivey, ze szkoleń i doświadczenia służb wynika, że obywatele, którzy znajdą się w zamkniętej przestrzeni z uzbrojonym w broń palną napastnikiem – tak jak to przydarzyło się dziesiątkom klientów i pracowników centrum handlowego, kiedy rozpętała się strzelanina – często mają do wyboru trzy możliwości: uciekać, ukryć się albo walczyć.

Nawet jeśli agresor ma broń, a ty jesteś nieuzbrojony, sytuacja nie jest beznadziejna. Znanych jest wiele przypadków strzelanin, w czasie których obecni na miejscu zdarzenia ludzie zdołali obezwładnić napastnika i ujść z życiem. Szkolimy cywili, by starali się osaczyć sprawcę, a także by wykorzystali inne taktyki, takie jak zajęcie miejsca w pobliżu drzwi, poza zasięgiem wzroku, i podjęcie próby odebrania napastnikowi broni, gdy tylko wejdzie on do pomieszczenia.

Skuteczność tych metod została zaprezentowana w naszej analizie ataku z wykorzystaniem broni palnej na Uniwersytecie Stanowym Wirginii w 2007 roku. W tym przypadku napastnik zaatakował lub próbował zaatakować pięć sal wykładowych. Ludzie obecni w każdej z nich zareagowali w różny sposób. W pomieszczeniu, które jako pierwsze było celem ataku, nikt nie podjął żadnych działań obronnych, w wyniku czego zastrzelonych zostało 92% obecnych w nim osób. W innej sali, gdzie studenci zdołali przepchnąć ciężkie biurko i zablokować nim wejście, napastnik otworzył ogień przez drzwi, jednak nikt nie zginął.

Fragment raportu prof. Pete’a Blaira z Uniwersytetu Stanowego w Teksasie pt. Działania policji w razie incydentu z użyciem broni palnej opublikowanego na Forum Badawczym Policji

marzec 2014 r.

Kiedy wróg zbiera siły, przygotuj się do odparcia ataku. Kiedy jest mocny, unikaj go. Próbuj rozgniewać generała wrogich wojsk, postaraj się wprowadzić go w błąd. Udawaj słabego, aby nabrał zuchwałej pewności siebie. Kiedy jest spokojny, rozdrażnij go. Jeśli zjednoczył siły, postaraj się je rozdzielić. Zaatakuj, kiedy wróg nie będzie przygotowany, zjawiaj się tam, gdzie się ciebie nie spodziewa.

Sun Tzu (V w. p.n.e., chiński generał, strateg wojskowy i filozof), Sztuka wojny

Ocaleć

KIEDY PADAJĄ STRZAŁY, w Fairgate Mall znajduje się sześcioro nastolatków: Miranda Nash, Cole Bond, Javier Ramirez, Parker Gray, Amina Omar i Grace Busby.

Jedyne, co ich łączy, to chęć przetrwania. Jednak nie wszystkim uda się ocaleć.

Sto sześćdziesiąt kilometrów

godzina 15.37

Sto sześćdziesiąt kilometrów od Fairgate Mall w Portland autostradą międzystanową numer 84 pędzi na zachód ciężarówka z naczepą. Osiemnastokołowiec jest biały, nie ma żadnego oznakowania. Całkiem anonimowy.

Tak jest bezpieczniej. Bezpieczniej dla trzech uzbrojonych strażników siedzących na drewnianej ławce wewnątrz ciężarówki. Bezpieczniej dla ładunku, składającego się z rzędów czarnych pojemników wypełnionych sztabkami metalu, z których każda rozmiarami przypomina tackę na kostki lodu.

W niektórych pojemnikach znajdują się sztabki srebra. W innych jest czyste złoto.

Jeden pojemnik ze złotem waży trzydzieści dziewięć kilogramów i jest wart milion sześćset tysięcy dolarów.

Karl McKinley od lat o nich rozmyśla.

Raz w miesiącu ciężarówka odbywa podróż z Martin’s Metal w Boise w stanie Idaho do zakładów przetwórczych w Vancouver w stanie Washington. Zakłady te obsługują producentów biżuterii od Portland po Seattle.

Kilka dni przed wyruszeniem ciężarówki w drogę Karl przekupił pracownika Martin’s Metal, żeby ten zamontował w niej dwa dodatkowe urządzenia. Urządzenia, o których istnieniu konwojenci nie mają pojęcia.

Pierwszym jest nadajnik GPS, przytwierdzony do spodniej części podwozia za pomocą magnesu. Dzięki niemu Karl może wirtualnie śledzić ciężarówkę, nie wzbudzając podejrzeń pilnujących ładunku strażników.

Drugi znajduje się pod deską rozdzielczą, w miejscu przeznaczonym na nogi. Takie urządzenie w domach milionerów służy do odstraszania włamywaczy. Aktywowane za pomocą pilota ma napełnić wnętrze kabiny piekącym gazem pieprzowym.

Jest ich tak wiele

godzina 15.37

Gotowe! – Konsultantka Clinique uśmiecha się do Mirandy Nash, odwracając lusterko w jej stronę. – Ten kolor naprawdę pięknie podkreśla oczy. Będzie pani świetnie wyglądać na świątecznych imprezach.

Powieki Mirandy pokrywa warstwa srebrzystego cienia, podkreślona grubą, soczyście zieloną kreską. W takim makijażu wygląda jak kosmitka. Piękna, z wielkimi, wyrazistymi oczyma, ale jednak kosmitka.

– Nie sądzi pani, że to trochę przesada? – Miranda przechyla głowę na bok, nie zwracając uwagi na ból pulsujący w skroniach. Blada ciemnowłosa dziewczyna w lusterku robi to samo.

– Może faktycznie jest dość wyrazisty, ale pasuje pani.

Sprzedawczyni przypomina Mirandzie jej mamę. Niemłodą już, ale wciąż przystojną kobietę, która pazurami trzyma się swojej urody. Ekspedientka zdążyła ją otaksować wzrokiem, kiedy Miranda podchodziła do lady. Jej spojrzenie przesunęło się z drogich butów dziewczyny na logo markowej torebki. Przypuszczalnie obudziła się w niej nadzieja, że zdoła młodej klientce wcisnąć bazę, cienie, kredkę do oczu, tusz do rzęs oraz kilka produktów do pielęgnacji skóry.

– Czy mogę zobaczyć tamten podkład? – Miranda zdążyła już zarejestrować, gdzie co stoi, i teraz wskazuje produkt umieszczony w najdalszym miejscu. Taki, po który sprzedawczyni będzie musiała się odwrócić.

Szuflada tuż obok kolana Mirandy wypełniona jest smukłymi pudełkami z tuszem do rzęs. Gdy tylko sprzedawczyni odwraca się do niej plecami, Miranda błyskawicznie schyla się i otwiera szufladę, zupełnie ignorując fakt, że ten ruch nasilił ból głowy. Sięga w głąb, chwyta pół tuzina pudełek z tuszem i wsuwa je pod elastyczny bandaż, który ciasno opina jej talię. Bandaż znajduje się pod luźnym czerwonym swetrem w za dużym rozmiarze – takim, które mają zwyczaj ześlizgiwać się z jednego ramienia. Cała akcja trwa najwyżej pięć sekund.

Miranda już wcześniej stworzyła sobie w głowie mapę miejsc, w których zainstalowano kamery ochrony. Najbliższa znajduje się tuż za jej plecami, więc dziewczyna bardzo się pilnuje, by nie odwrócić twarzy w tamtą stronę. Przy odrobinie szczęścia nikt nawet nie zauważy, że coś zniknęło, dopóki nie zaczną robić inwentaryzacji. Miranda wie, że nie wolno zostawiać pustych opakowań. Lepiej zabrać wszystko i pozwolić, żeby tamci snuli przypuszczenia, niż zostawić puste pudełko i dać im pewność.

Chcąc ostatecznie zbić sprzedawczynię z tropu, spędza w salonie dodatkowe pięć minut i udaje, że rozważa wady i zalety rozmaitych kosmetyków.

– Muszę się jeszcze zastanowić – mówi w końcu. – Chcę zobaczyć, jak ten makijaż będzie wyglądał późnym wieczorem.

Przez twarz konsultantki przemyka cień irytacji, szybko zamaskowany profesjonalnym uśmiechem, który jednak nie sięgnął oczu.

– Oczywiście.

Pewnie kobieta myśli teraz, że Miranda chciała jedynie za darmo poprawić sobie makijaż przed wieczorną imprezą. I nawet jeśli potem wróci i rzeczywiście coś kupi, zostanie to zapisane na konto innej sprzedawczyni. A ona bez sensu zmarnowała pół godziny.

Miranda czuje ukłucie wyrzutów sumienia. Ale przecież musi to zrobić. Zwyczajnie musi.

Ponieważ jest chora. Coraz bardziej chora.

Do spotkania z Matthew została jej jeszcze cała godzina. W jaki sposób mogłaby się nieco odprężyć? Może filiżanka kawy pomoże. Kawałek dalej, w głównym holu mieści się kawiarnia Perk Me Up.

– Poproszę podwójną latte – mówi do baristki. – Z dwoma dodatkowymi szotami.

Kobieta robi zdziwioną minę.

– To w sumie będą cztery.

Powinna spróbować na chwilę zamieszkać w głowie Mirandy. Tam już zresztą ktoś siedzi, z młotkiem w ręku.

– Tak, wiem. Ale to jest właśnie to, czego chcę.

Kiedy kobieta włącza ekspres do kawy ozdobiony choinkową błyskotką i sztucznym ostrokrzewem, Miranda opiera się o kolumnę. Piętnaście metrów dalej dostrzega jasną czuprynę Parkera i jej żołądek natychmiast zaciska się w supeł. Po tym, co wydarzyło się kilka tygodni temu, nie chce być zmuszona do rozmowy z nim. Nie chce spojrzeć mu w oczy. Na szczęście on odwraca się do niej plecami. Jest w towarzystwie paru chłopaków z drużyny zapaśniczej. Właśnie wstają od stolika, nie próbując nawet posprzątać bałaganu, który po nich został.

Parker teatralnym gestem podnosi nad głowę serwetkę, potrząsa nią, a potem pozwala, żeby sfrunęła na podłogę. Obserwuje go nie tylko publiczność składająca się z kolegów, lecz także pewien chłopak o oliwkowej skórze, ubrany w zielony fartuch. Kumple Parkera wybuchają śmiechem, zaś pomocnik kelnera tylko wbija wzrok w ziemię i chwyta za swój wózek. Miranda widzi, jak chłopak zaciska szczęki. Na wypadek, gdyby Parker jednak się odwrócił, dziewczyna szybko przesuwa się za kolumnę i staje oparta o nią, nie zważając na to, że bandaż nieprzyjemnie wrzyna się jej w talię.

Ten ruch przybliża ją do wolontariuszki Armii Zbawienia, stojącej z dzwonkiem w ręku obok czerwonego kociołka. W drugiej ręce kobieta dzierży slogan, który idealnie nadawałby się na naklejkę na samochodowy zderzak: „Razem możemy coś zmienić”. Cóż, starsza pani z pewnością mogłaby coś zmienić, gdyby zechciała przerwać swoje nieustające ding, ding, ding. Podzwanianie nieznośnie rezonuje w obolałej głowie Mirandy.

Przy stoliku stojącym jakieś sześć metrów dalej siedzą matka i córka. Jedzą jabłka. Osobliwy widok w miejscu, gdzie wszyscy dookoła spożywają potrawy smażone w głębokim tłuszczu albo pokryte rozpuszczonym serem, albo jedno i drugie.

Te dwie wyglądają jak bliźniaczki, choć dzieli je dwadzieścia pięć lat: obie mają ciemne oczy i długie brązowe włosy rozdzielone przedziałkiem na środku głowy. Włosy dziewczyny są ściągnięte do tyłu za pomocą białej gumki, matka zaś nosi swoje rozpuszczone. Nawet ubrane są podobnie, w dżinsy i koszule zapinane na guziki; matki jest niebieska, a dziewczyny biała. Miranda spogląda na nie spod zmrużonych powiek. Na prawym biodrze dziewczyny widać jakieś podłużne logo w wyblakłym kolorze, a na kieszonce na pośladku haftowaną na biało patkę. Chociaż Miranda stoi za daleko, żeby cokolwiek przeczytać, to i tak wie, czyj to znak: Stelli McCartney. Jeśli płacisz pięć setek za parę dżinsów, musisz mieć pewność, że każdy rozpozna markę.

Matka i córka pochylają się z uśmiechem ku sobie, wymieniając jakieś słowa i gestykulując dłońmi o smukłych palcach. Jak to jest być tak blisko ze swoją mamą? – zastanawia się Miranda. I czy sama miałaby na to ochotę? Skoro ubierają się tak podobnie, to może pożyczają od siebie ubrania, a jeśli tak jest, ciekawe, jak ta dziewczyna się z tym czuje? We własnym domu Miranda nauczyła się chować wszystko, co lubi, a co mogłoby zdenerwować jej matkę. Nie żeby po jej minie można było się czegokolwiek domyślić. Napakowała sobie w twarz tyle botoksu, że właściwie już nie jest w stanie się zezłościć. Ledwie udaje się jej unieść brwi. Najszczęśliwsza bywa wtedy, kiedy ktoś obcy spyta, czy przypadkiem nie jest siostrą Mirandy.

Mama bogatej dziewczyny podnosi do ust jabłko, żeby ugryźć następny kęs, i w tej samej chwili na jej piersi rozkwita jasnoczerwona plama wielkości zaciśniętej pięści.

Miranda mruga. Czerwona plama powiększa się, jakby to była jakaś magiczna sztuczka, którą trudno zrozumieć. Dopiero wtedy Miranda rejestruje dźwięki, nieomal zatopione w białym szumie bożonarodzeniowej muzyki i szmerze setek rozmów.

Bang! Bang! Bang!

Jakiś mężczyzna w gładkiej niebieskiej koszuli, siedzący dwa stoliki dalej, nagle chwyta się za ramię. Chuda staruszka pada na ziemię, przewracając chodzik i wyrzucając w powietrze kubek z logo sieci Jamba Juice.

Te dźwięki to odgłosy strzałów. Jest ich tak wiele i następują tak szybko, że Miranda nie daje rady ich zliczyć.

Z powrotem odwraca się do matki dziewczyny. Kobieta pochyla się z szeroko otwartymi oczyma, a na jej wargach pojawiają się krwawe bąbelki. Dopiero wtedy Miranda uświadamia sobie, czym jest plama na piersi nieznajomej.

To plama krwi.

Czas, by umrzeć

godzina 15.52

Kiedy chłopak z jasną czupryną urządza sobie przedstawienie, rzucając na podłogę papierową serwetkę, Javier Ramirez zachowuje kamienną twarz. Dzieciak najwyraźniej uważa się za prawdziwego twardziela.

Zupełnie jakby taki bzdet czy wymamrotana pod nosem obelga mogły zepsuć Javierowi humor na cały dzień.

Jakby nie miał prawdziwych zmartwień.

Co, jeśli jego oceny będą złe, chociaż tak ciężko pracował przez cały semestr? A jeśli w centrum handlowym zorientują się, że numer ubezpieczenia, który im podał, jest najzwyczajniej w świecie fałszywy? Albo po świętach Bożego Narodzenia obetną mu godziny?

Javier właśnie schyla się, żeby podnieść serwetkę, kiedy zza jego pleców pada pierwszy strzał. Zza niego i ponad nim. Kobieta w wieku czterdziestu kilku lat dostaje prosto w pierś.

Chłopak natychmiast rozpoznaje ten dźwięk.

Rzuca się na oślep. Dla wielu ludzi obecnych w strefie restauracyjnej nadszedł czas, by umrzeć.

* * *

koniec darmowego fragmentu
zapraszamy do zakupu pełnej wersji

Wydawnictwo Akurat

imprint MUZA SA

ul. Sienna 73

00-833 Warszawa

tel. +4822 6211775

e-mail: info@muza.com.pl

Dział zamówień: +4822 6286360

Księgarnia internetowa: www.muza.com.pl

Wersja elektroniczna: MAGRAF s.c., Bydgoszcz